Pervin Tunç, Ayşegül Akgün Sütçü, Margorit Rita Krespi Ulgen
Klinik Psikoloji Dergisi - 2025;9(2):205-214
COVID-19 pandemisinde, kaygı ve travma sonrası stres bozukluğunu da içeren birçok psikolojik sorunun düzeyinde artış olmuştur. Aleksitimi önemli bir psikolojik sorun olarak değerlendirilebilir. Bununla birlikte, kaçınma gibi semptomları paylaştıkları için travma sonrası stres belirtileri, anksiyete belirtileri ve aleksitimi arasında ayrım yapmak zor olabilir. Psikolojik müdahalelerin geliştirilebilmesi için aleksitiminin travma sonrası stres belirtileri ve anksiyete belirtilerini ne ölçüde etkilediğinin belirlenmesi yararlı olacaktır. Bu çalışma, Türkiye'de COVID-19 pandemisinde travma sonrası stres belirtilerinin anksiyete ile ilişkisinde aleksitiminin aracı etkisini incelemiştir. Örneklem, yaşları 18 ile 68 arasında değişen 417 erkek ve kadın yetişkinden oluşmuştur. İlişkileri incelemek için Pearson moment korelasyon katsayıları ve yapısal eşitlik modellemesi yapılmıştır. Veriler Demografik Bilgi Formu, Travma Sonrası Stres Bozukluğu Kontrol Listesi, Beck Anksiyete Envanteri ve Toronto Aleksitimi Envanteri kullanılarak toplanmıştır. Bulgular, travma sonrası stres belirtilerinin aleksitimi ve anksiyete belirtileriyle, aleksitiminin ise anksiyete belirtileriyle anlamlı düzeyde ilişkili olduğunu göstermiştir. Ayrıca aleksitiminin, travma sonrası stres belirtileri ile kaygı ilişkisinde kısmi aracılık etkisine sahip olduğu bulunmuştur. Bulgular, ruh sağlığı uzmanlarının travma sonrası stres belirtileri ve kaygı belirtileri gösteren bireyleri değerlendirirken ve tedavisini planlarken aleksitimiyi dikkate almalarının önemine işaret etmektedir.
