Eyüp Sami AKBAŞ, Ercüment ÖZTÜRK, Zeynel Abidin ÖZTÜRK
Namık Kemal Medical Journal - 2026;14(1):44-51
Amaç: Bu çalışma, 2019 koronavirüs hastalığı (COVID-19) enfeksiyonunun anemi, polifarmasi (çoklu ilaç kullanımı), uygunsuz ilaç kullanımı ve antidepresan, antipsikotik ile analjezik reçetelenmesi üzerindeki etkilerini araştırmayı amaçlamıştır. Özellikle, COVID-19 enfeksiyonu öncesi ve sonrası dönemdeki ilaç kullanımı ve ilişkili sağlık sonuçları karşılaştırılmıştır. Gereç ve Yöntem: Mart 2020 ile Aralık 2022 tarihleri arasında COVID-19 geçirmiş 354 hastayı içeren ulusal sağlık kayıt sistemi verileri kullanılarak retrospektif bir analiz gerçekleştirilmiştir. COVID-19 tanısından önceki ve sonraki altı aylık dönemler için hastaların ek hastalıkları, ilaç kullanımları ve hemoglobin düzeyleri toplanmıştır. Bulgular: Çalışmada, COVID-19 sonrası dönemde anemi, polifarmasi, antidepresan, antipsikotik ve analjezik kullanımında anlamlı artışlar tespit edilmiştir (p<0,05). Alt grup analizlerinde; parasetamol, nonsteroid antienflamatuvar ilaçlar, opioidler ve gabapentinoidler (gabapentin ve pregabalin) dahil olmak üzere analjezik kullanımında da anlamlı artışlar görülmüştür. Çok değişkenli lojistik regresyon analizine göre, COVID-19 sonrası antipsikotik kullanımı, bağımsız olarak anemi riskini artıran bir faktör olarak bulunmuştur (olasılık oranı: 2,99, %95, güven aralığı: 1,08-8,29, p<0,05). Sonuç: Bu çalışma, COVID-19 enfeksiyonu sonrası dönemde anemi, polifarmasi ve antidepresan, antipsikotik ile analjezik kullanımında anlamlı artışlar olduğunu ortaya koymuştur. Bu bulgular, COVID-19 sonrası hastalarda ilaç kullanımının ve aneminin dikkatle izlenmesi gerektiğini vurgulamakta ve uzun vadeli sağlık risklerini azaltmak için uygun reçeteleme uygulamalarının önemine dikkat çekmektedir.
