Dilek Şahin, Nadire Ünver Doğan, Zeliha Fazlıoğulları, Ahmet Kağan Karabulut, Nazlım Aktuğ Demir, Şua Sümer, Onur Ural, Esranur Kıratlı, Mustafa Koplay
Genel Tıp Dergisi - 2025;35(6):1102-1112
Amaç: Bu çalışmada, COVID-19 hastalarının toraks BT görüntülerinde trakea, bronşlar ve pulmoner arterin çap ve uzunluklarında meydana gelen morfolojik değişikliklerin değerlendirilmesi ve elde edilen bulguların sağlıklı kontrol grubu ile karşılaştırılması amaçlanmıştır. Ayrıca elde edilen veriler, akciğer tutulum düzeylerine göre hafif, orta ve ağır olarak sınıflandırılmış hasta grupları arasında da analiz edilmiştir. Gereç ve Yöntemler: Çalışmada, COVID-19 tanısı ile takip ve tedavi edilen 78 hasta ile 52 sağlıklı kontrol grubunun toraks BT görüntüleri retrospektif olarak incelendi. Trakea ve bronşların çap ve uzunluk ölçümleri ile pulmoner arter çapı ölçüldü. Hastalar BT'de saptanan akciğer tutulum oranlarına göre hafif, orta ve ağır olmak üzere üç gruba ayrıldı. Elde edilen ölçümler yaş ve cinsiyet açısından benzer özellikler taşıyan kontrol grubu ile karşılaştırıldı. Bulgular: COVID-19 hastalarında kontrol grubuyla karşılaştırıldığında, cinsiyete ve BT tutulum düzeyine göre trakea ve bronşların çaplarında belirgin bir azalma saptanırken, pulmoner arter çapında artış gözlemlendi. Bu değişikliklerin şiddetinin, akciğer tutulum düzeyine paralel olarak arttığı görüldü. Sonuçlar: COVID-19 enfeksiyonu, hava yolları ve vasküler yapılarda ölçülebilir morfolojik değişikliklere neden olmaktadır. Akciğer BT bulgularının ve pulmoner arter çapının birlikte değerlendirilmesinin, gelecekte yapılacak morfometrik ölçümlere dayalı çalışmaların, mortalite ve morbidite ile ilişkisini ortaya koymada yol gösterici olabileceğini düşünüyoruz. Çalışmamızda elde edilen verilerin COVID-19 ile ilgili literatüre katkı sağlayacağını düşünmekteyiz.
