Ayça ÜSTDAL GÜNEY, Beyza Deniz TÜRKOĞLU, Funda Gülay KADIOĞLU, Mustafa ŞAHİN
Lokman Hekim Dergisi - 2026;16(3):891-900
Amaç: Bu çalışmanın amacı, Çukurova bölgesinde ortodontik tedavi isteğiyle başvuran adölesan hastalarda dişsel ve iskeletsel anomalilerin prevalansını belirlemek ve bu anomalilerin cinsiyet ve yüz tipi ile ilişkisini değerlendirmektir. Yöntem: Bu retrospektif kesitsel çalışma, Çukurova Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Ortodonti Anabilim Dalı'nın dijital arşivinde bulunan ve Ocak 2012 - Nisan 2022 arası döneme tarihlenen 1000 adölesan hastanın kayıtları üzerinden yürütülmüştür. Dişsel anomaliler intraoral fotoğraflar ve panoramik radyograflar, iskeletsel anomaliler ile yüz tipleri lateral sefalometrik radyograflar ve analizler kullanılarak değerlendirilmiştir. Veriler tanımlayıcı istatistiklerle analiz edilmiş, değişkenler arası ilişkiler Ki-kare testiyle incelenmiştir. İstatistiksel anlamlılık düzeyi p<0,05 olarak kabul edilmiştir. Bulgular: Kayıtları incelenen 1000 adölesanın 621'i kadın, 379'u erkek olup yaş ortalaması 14,39+/-1,59'dur. Herhangi bir dişsel veya iskeletsel anomalisi olmayanların oranı %8,1'dir. Hastaların %23,3'ünde yalnızca dişsel, %7,6'sında yalnızca iskeletsel, %61'inde ise her iki anomali birlikte görülmüştür. En sık intramaksiller anomaliler ektopik sürme (%18,9), diastema (%12,0) ve gömülü diştir (%10,6). Dişsel Sınıf II maloklüzyon (%52,9) ve iskeletsel Sınıf II ilişki (%43,6) en yaygın sagittal anomalilerdir. İntermaksiller anomaliler arasında anterior çapraz kapanış (%20,3) ve anterior açık kapanış (%10,7) öne çıkmıştır. Erkeklerde anterior çapraz kapanış ile dişsel ve iskeletsel Sınıf III, kadınlarda ise dişsel ve iskeletsel Sınıf II anomalileri daha yüksektir (p<0,05). Dolikofasiyal bireylerde açık, brakifasiyal bireylerde derin kapanış daha sık görülmüştür (p<0,001). Sonuç: Çukurova bölgesindeki ortodontik tedavi isteğiyle başvuran adölesanlarda dişsel ve iskeletsel anomaliler yüksek prevalanstadır ve birbirine eşlik etmektedir. Çalışmamızın bulguları, yalnızca dişsel anomalilerin değil, aynı zamanda iskeletsel anomalilerin, yüz tipinin ve cinsiyetin ortodontik tedavi planlamasında dikkate alınmasının ve ortodontik bütüncül bakış açısının önemine vurgu yapmaktadır.
