GİRAY BOZKAYA, MURAT ÖRMEN, SİBEL BİLGİLİ, MURAT AKSİT
Journal of Turkish Clinical Biochemistry - 2017;15(1):24-29
Amaç: Besinlerle alındığı gibi vücutta da üretilebilen D vitamini, organizmanın birçok yerinde önemli görevlere sahiptir. Son yıllarda daha birçok hayati mekanizmada yer aldığı gösterilen D vitamininin önemi giderek artmakta olduğundan, klinik laboratuvarlara oldukça iş düşmektedir. Yapılan çalışmalarda D vitamini düzeylerinin büyük oranda düşük bulunduğu belirtilmiştir. Kişinin yaş ve cinsiyetinin yanı sıra, mevsimlerin de D vitamini seviyelerine etkisi olduğu bildirildiğinden, laboratuvarımızda yapılan D vitamini test sonuçlarının yukarıdaki faktörlere göre değerlendirilmesi amaçlandı. Gereç ve Yöntem: Hastanemiz polikliniklerine Ocak 2013 ve Aralık 2014 tarihleri arasında başvurup D vitamini istenen kişilerin test sonuçları Laboratuvar Bilgi Sisteminden retrospektif olarak elde edildi. Yaşlarına göre; <30, 30-60 ve >60 olmak üzere 3 grup, D vitamini düzeylerine göre; <10 ng/mL, 10-20 ng/mL, 20-30 ng/mL ve 30-80 ng/mL olmak üzere 4 grup, ölçümün yapıldığı mevsime göre de 2 grup oluşturuldu. Değerlendirilmeye alınan gruplar normal dağılıma uymadıkları için SPSS 21.0 programı ile non parametrik testler yapıldı ve p<0.05 anlamlı olarak kabul edildi. Bulgular: Çalışma kapsamındaki 8161 kişinin (1168 erkek, 6993 kadın) yaş ortalaması 56.2±17.3 yıl olarak bulundu. Grubun ortalama D vitamin düzeyi 18.6±10.9 ng/mL iken, kadınlardaki D vitamini seviyeleri erkeklere göre anlamlı olarak düşük saptandı (p<0.05). Çalışma grubunda D vitamini seviyesi normal düzeyde olan kişilerin oranı %11.3 idi. Mevsimlerin D vitamini düzeyi üzerinde etkili olduğu, ileri yaş grubunun D vitamini seviyesinin diğer gruplara göre daha yüksek olduğu saptandı. Sonuç: Çalışmamızda, tüm dünyada olduğu gibi ülkemizde de D vitamini düzeylerinin düşük olduğu görüldü. Bir güneş ülkesi olan Türkiye’de D vitamini seviyelerindeki eksiklik halkımızın güneşten yeterince faydalanamadığının göstergesidir. D vitamini açısından bedava bir kaynak olan güneşten daha iyi yararlanmak için halkın bu konuda bilgilendirilmesi büyük önem taşımaktadır.
