LEVENT KARATAŞ, ELİF EZGİ KÜRTÜL, NESRİN DEMİRSOY
Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Bilimleri Dergisi - 2025;28(3):308-315
Amaç: Bu çalışma, <18 seans ve ≥18 seanslık egzersiz temelli kardiyak rehabilitasyonu (KR) tamamlamış koroner arter hastaları (KAH) arasında kardiyopulmoner egzersiz testi (KPET) parametrelerindeki değişiklikleri karşılaştırmayı amaçladı. Gereç ve Yöntemler: KAH hastalığına sahip 54 kişi üzerinde retrospektif bir analiz yapılmıştır. Katılımcılar 2 gruba ayrıldı: Grup 1 (<18 seans, n=27) ve Grup 2 (≥18 seans, n=27). KR öncesi ve sonrası uygulanmış KPET sonuçları analiz edildi. Bulgular: Gruplar arasında başlangıç özelliklerinde anlamlı bir fark bulunmadı. Her iki grup da zirve oksijen tüketimi (VO2), zirve solunum değişim oranı, anaerobik eşikteki VO2 ve 1 dk’lık kalp hızı toparlanması arttı. Oksijen tüketim verimlilik eğimi [oxygen uptake efficiency slope (OUES)] artışı (p<0.001) ve karbondioksit solunum eşleniği (VE/VCO2) eğimindeki azalma (p=0.003) yalnızca Grup 2’de istatistiksel olarak anlamlı bulundu. Gruplar arası karşılaştırmalar, Grup 2’nin OUES’de daha büyük bir artış (p=0.008) ve VE/VCO2 eğiminde daha fazla azalma (p=0.027) gösterdiğini ortaya koydu. Seans sayısı ile OUES artışı arasında pozitif (rho=0.286; p=0.038), VE/VCO2 eğimindeki azalma ile ise negatif bir ilişki bulundu (rho=-0.317; p=0.021). Sonuç: Daha uzun süreli KR programları OUES ve VE/VCO2 eğimi ile gösterilen ventilasyon verimliliğinde kısa programlara kıyasla daha belirgin iyileşmeler sağlamaktadır. Bu bulgular, KAH’ta aerobik kapasite ve ventilatör yanıtın optimize edilmesinde seans sayısının önemini vurgulamaktadır.
