Mehmet Akif AKINCI, Bahadır TURAN, Esen YILDIRIM DEMİRDÖĞEN
Namık Kemal Medical Journal - 2026;14(1):70-77
Amaç: Bu çalışmada, karşıt olma karşı gelme bozukluğu (KOKGB) komorbiditesi olan ve olmayan dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğuna (DEHB) tanılı çocuk ve ergenlerin güçlük yaşadıkları alanların tespit edilmesi, içselleştirme ve dışsallaştırma semptomlarının değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Çalışmaya DEHB olan 51 çocuk ve ergen ve DEHB+KOKGB olan 51 çocuk ve ergen dahil edildi. Katılımcılar okul çağı çocukları için duygulanım bozuklukları ve şizofreni çizelgesi, şimdi ve yaşam boyu versiyonu kullanılarak değerlendirildi. Çocukların yaşadıkları zorluk alanlarını belirlemek için Güçler ve Güçlükler Anketi (GGA), depresyon ve anksiyete düzeylerini değerlendirmek çocuklar için kaygı ve depresyon ölçeği-yenilenmiş kullanıldı. Bulgular: Çocuk bildirimlerinde DEHB+KOKGB grubunda duygusal sorunlar, akran sorunları, internalizasyon, toplam güçlük ve depresyon puanlarının DEHB grubuna göre anlamlı derecede yüksek olduğu saptanmıştır. DEHB+KOKGB grubunda DEHB grubuna kıyasla ebeveyn ölçeklerinde davranış sorunları, dikkat eksikliği/aşırı hareketlilik, eksternalizasyon, toplam güçlük, anksiyete ve depresyon puanlarının daha yüksek olduğu bulunmuştur. KOKGB komorbiditesi varlığı ile ilgili yordayıcı faktörlerin incelendiği binary lojistik regresyon analizinde, ebeveyn tarafından derecelendirilen GGA alt ölçeklerinden elde edilen davranış sorunları ve dikkat eksikliği/aşırı hareketlilik gibi dışsallaştırma semptomlarının KOKGB'nu öngördüğü tespit edilmiştir. Sonuç: Bulgularımız, KOKGB komorbiditesi varlığının DEHB'li çocuklarda içselleştirme ve dışsallaştırma semptomlarında artışa neden olduğunu ve çocukların ve ebeveynlerin öznel deneyimler yoluyla verdikleri raporların birbirlerinden farklılık gösterebileceğini düşündürmektedir.
