DERAN DALBUDAK SANSAR, AYLİN SEYLAM KÜŞÜMLER
TOGÜ Sağlık Bilimleri Dergisi - 2022;2(3):323-335
Demans gibi yaşa bağlı hastalıkların oranı her sene artmaktadır. Membran yapısının ve fonksiyonunun korunması yaşlanma sırasında nörodejenerasyonun önlenmesi ve optimal beyin fonksiyonunun desteklenmesi açısından önemlidir. Farklı mikro besin ögelerinin sinerjik etkisinin membran yapısını ve işlevini desteklemede egzersiz ve düşük stresten daha fazla olumlu etki sağladığı görülmüştür. Membran akışkanlığını korumak ve kronik inflamasyonu önlemek için diyet mikro besinlerinin etkileri incelenmiştir. Araştırmalarda, membranda çözünen bileşenlere (zeaksantin, lutein, vitamin E ve omega-3, çoklu doymamış yağ asitleri) ve suda çözünen bileşenlere (C vitamini ve çeşitli fenolikler) odaklanılmış ve bu bileşenlerin aynı yönde beraber hareket ederek, tek başına sahip oldukları etkilerine göre beraber hareket edince membran yapısını korumada ve inflamasyonu önlemede daha güçlü etkilerinin olduğu görülmüştür. Zeytinyağı, üzümsü meyveler, yeşil yapraklı sebzeler ve yağlı tohumlar, bu bileşenleri içermesi sebebiyle önem kazanmıştır. Nörodejeneratif gecikme müdahalesi diyeti de (MIND diyeti) bu besinlerden yararlanılarak oluşturulmuştur. Bu diyetin demans, Alzheimer, Parkinson gibi hastalıklarda hastalığın başlama yaşını artırdığı ve seyrini olumlu yönde etkilediği belirlenmiştir. Bu derleme makalede MIND diyetinin içeriğine ve çeşitli hastalıklarla ilişkisi hakkında yapılan çalışmalara yer verilmiştir.