MERVE BOTSALI, HÜSEYİN BOTSALI
International Archives of Dental Sciences - 2025;46(1):27-34
GİRİŞ ve AMAÇ: Çalışmanın amacı; zirkonya ile güçlendirilmiş lityum silikat seramikten üretilen 3 üyeli sabit bölümlü protezlerde vertikal ve oblik okluzal kuvvetler altında oluşan streslerin sonlu elemanlar analizi (FEA) ile hesaplanması ve materyalin biyomekanik davranışının değerlendirilmesidir. YÖNTEM ve GEREÇLER: Çalışmada 3 üyeli sabit bölümlü protezler implant destekli ve diş destekli olarak tasarlanarak geometrik modeller elde edilmiştir. Geometrik modellere zirkonya, lityum disilikat ve zirkonya ile güçlendirilmiş lityum silikat materyalleri tanımlanmıştır. Modeller üzerine 400 N’luk okluzal kuvvetler vertikal ve 45° oblik olarak uygulanmış ve modellerde oluşan von Misses stresleri FEA ile hesaplanmıştır. Materyalde oluşan en yüksek von Mises stres değerinin materyalin bükülme dayanımına oranlanarak hesaplanan güvenlik katsayısı (safety factor) elde edilerek malzemelerin güvenlikleri karşılaştırılmıştır. BULGULAR: Vertikal yükleme koşullarına kıyasla 45° oblik okluzal yükleme altında modellerde daha yüksek miktarda stres oluşmuştur. Her iki yükleme koşulu altında, implant destekli restorasyonlarda oluşan streslerin diş destekli restorasyonlarda oluşan streslerden fazla olduğu görülmüştür. Materyaller karşılaştırıldığında yüksek elastik modulü, oluşan stresin rakamsal değerini artırmıştır ve en yüksek güvenlik katsayısı zirkonyaya ait olmuştur. TARTIŞMA ve SONUÇ: Sabit protetik restorasyonlarda oluşan stresler, kuvvetin yönü ve restorasyonun implant yada prepare edilmiş diş tarafından desteklenmesi faktörinlerden etkilenmiştir. Yüksek elastik modülü restorasyonda oluşan stresi artırmıştır ancak bükülme dayanım değeri ne kadar yüksekse güvenlik katsayısı da o kadar yüksek bulunmuştur.