DENTİN HASSASİYETİ TEDAVİSİNDE KULLANILAN FARKLI HASSASİYET GİDERİCİ DİŞ MACUNLARININ DENTİN TÜBÜLLERİNE ETKİSİNİN İN VİTRO İNCELENMESİ: TARAMALI ELEKTRON MİKROSKOBU VE LAZER TARAMALI KONFOKAL MİKROSKOP ANALİZİ

Ulaş SOLMAZ, Ahmet YENİTURAN, İlknur ÖZENCİ, Mervan YILMAZ, Bükem TANÖREN, Gökser ÇAKAR, Şebnem DİRİKAN İPÇİ

Yeditepe Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Dergisi - 2026;22(2):101-108

Özel Klinik, İstanbul

 

Amaç: Bu in-vitro çalışmada, sodyum florür, %8 arginin ve kalsiyum karbonat kombinasyonu ve nano-hidroksiapatit içeren hassasiyet giderici diş macunlarının dentin tübülleri üzerine etkilerinin araştırılması amaçlandı. Gereç ve Yöntem: Çalışmaya 35 dentin örneği dahil edildi ve rastgele dört gruba dağıtıldı. Tüm dentin örnekleri %1 sitrik asit ile işlem gördü. Grup I (n=5) kontrol grubunu oluşturdu ve herhangi bir ajan uygulaması yapılmadı. Grup II, III ve IV'te sırasıyla sodyum florür (n=10), %8 arginin ve kalsiyum karbonat (n=10) ve nano-hidroksiapatit (n=10) içeren diş macunları uygulandı. Diş macunları örneklere 60 saniye parmak ucu uygulamasını takiben 30 saniye odaklı fırçalama yoluyla uygulandı. Dentin tübüllerinin morfolojisi ve tıkanması taramalı elektron mikroskobu (TEM), ajanların dentin tübüllerine penetrasyonu lazer taramalı konfokal mikroskobu (LTKM) kullanılarak değerlendirildi. Bulgular: Tüm ajanların tübül çaplarını azaltmada, tübül girişlerinin tıkanmasında ve dentin tübüllerine penetrasyonunda değişen oranlarda etkili olduğu tespit edildi. IV. Grubun, III. Gruba göre 100 µm² başına daha yüksek açık tübül sayısı gösterdiği (p=0,034); ancak II. Grup ve III. Grup ile II. Grup ve IV. Grup arasında istatistiksel olarak anlamlı bir farkın gözlenmediği bulundu. III. Grup'ta penetrasyon derinliği diğer gruplardan önemli ölçüde daha fazla bulundu. (p=0,000). Sonuçlar: Bu in vitro çalışmanın sonuçları, incelenen tüm hassasiyet giderici diş macunlarının dentin tübüllerine etki etmede farklı derecelerde etkinlik gösterdiğini ortaya koymuş-tur. Özellikle, %8 arginin ve kalsiyum karbonat içeren formülasyonun, dentin tübüllerinin girişlerini tıkama ve tübül içine penetrasyon açısından diğer diş macunu formülasyonlarına kıyasla istatistiksel olarak anlamlı derecede daha etkili olduğu belirlenmiştir.