HAKAN SARIÇAM
Journal of Cognitive-Behavioral Psychotherapy and Research - 2018;7(1):19-30
Bu çalışmada, Depresyon, Anksiyete, Stress Ölçeği-21’in (DASÖ-21) normal ve klinik örneklemde Türkçe sürümü ve psikometrik özellikleri sunulmuştur. Geçerlik çalışması için yapı geçerliği ve ölçüt geçerliği uygulanmıştır. Ölçüt geçerliğ çalışmasında Depresyon, Anksiyete, Stress Ölçeği-42 (DASÖ-42) kullanılmıştır. Güvenirlik analizlerinde ölçek iç tutarlık güvenirliği ve test - tekrar test güvenirliği çalışılmıştır. Açıklayıcı faktör analizi sonucu 21 maddeli ölçek üç alt boyutta toplanmıştır. Doğrulayıcı faktör analizi sonucu bu üç alt faktörlü yapı normal örneklemde kabul edilebilir uyum indeksi değerlerine, klinik örneklemde ise mükemmel uyum indeksi değerlerine sahip olduğu görülmüştür. Faktör yükleri 42 ila 72 arasında sıralanmıştır. Ölçüt geçerliği çalışmasında DASÖ-42 ile DASÖ-21 arasında pozitif ilişkiler bulunmuştur. Klinik örneklemde Cronbach alfa iç tutarlık güvenirlik katsayısı depresyon alt ölçeği için α=0.87, anksiyete alt ölçeği için α=0.85 ve stres alt ölçeği için α=0.81olarak bulunmuştur. Normal örneklemde test tekrar test korelasyon katsayıları depresyon alt ölçeği için r=0.68, anksiyete alt ölçeği için r=0.66 ve stres alt ölçeği için r=0.61 olarak bulunmuştur. Ayrıca klinik örneklemde düzeltilmiş madde toplam korelasyon katsayıları 43 ila 77 arasında sıralanmaktadır. İkinci çalışmada, DASÖ-21 hastalarla (depresyon ortalama puan=10, 83; anksiyete ortalama puan =10, 39; stres ortalama puan =11, 85), normalleri (depresyon ortalama puan=5, 88; anksiyete ortalama puan =5, 37; stres ortalama puan =7, 90) iyi düzeyde ayırt etmiştir (U=5310, 50; 4748, 50; 5562, 50, p=0, 00). Elde edilen psikometrik özelliklere göre DASÖ-21 depresyon, anksiyete ve stres düzeyini geçerli ve güvenilir bir şekilde değerlendirmektedir.