Türk Medline
ADR Yönetimi
ADR Yönetimi

DEPRESYON TANISI OLAN VE İNSOMNİA YAŞAYAN BİREYLERE UYGULANAN BİLİŞSEL DAVRANIŞÇI TERAPİ MÜDAHALESİNİN İNSOMNİA ÜZERİNE ETKİSİ: META ANALİZ

Tuğba SARI, Halil İbrahim BİLKAY

Adıyaman Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi - 2025;11(3):295-308

Atılım Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Fakültesi, Hemşirelik Bölümü, Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Anabilim

 

Amaç : Bu meta -analiz, depresyon tanısı almış ve insomnia yaşayan bireylerde bilişsel davranışçı terapinin insomnia semptomlarına etkisini değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Gereç ve Yöntem: PRISMA yönergelerine uygun olarak yürütülen çalışmada, Ekim 2024 -Mart 2025 arasında beş veri tabanında literatür taranmış, deneysel tasarımlı BDT müdahale çalışmaları dahil edilmiştir. Veriler Comprehensive Meta -Analysis v2 ile analiz edilerek Cohen's d il e etki büyüklüğü hesaplanmış, rastgele etkiler modeli kullanılmıştır. Bulgular: Toplam 11 RCT çalışmasından elde edilen 2658 katılımcının verileri analiz edilmiş; BDT'nin insomnia şiddetini anlamlı düzeyde azalttığı görülmüştür (SMD = -1,392; %95 GA: -1,562, -1,223; p<0,001). Etki büyüklüğü müdahale yöntemi, seans sayısı ve ülkeye göre değişmiştir. Sonuç: Bulgular, BDT'nin depresyonla ilişkili insomnia tedavisinde etkili olduğunu göstermektedir. Anahtar Kelimeler: Bilişsel davranışçı terapi; Depresyon; İnsomnia; Meta -analiz .