DEXPANTHENOL'ÜN SİSTEMİK KULLANIMININ YARA İYİLEŞMESİNDEKİ ROLÜ: DENEYSEL HAYVAN ÇALIŞMASI

Bayram Barış BÜYÜK, Ali Adnan ÖZDEMİR, Felat TOPRAK, Gülay BİLİR DİLEK

Kulak Burun Boğaz ve Baş Boyun Cerrahisi Dergisi - 2026;34(3):194-200

University of Health Sciences Ankara Dr. Abdurrahman Yurtaslan Oncology Training and Research Hospital, Department of Otorhinolaryngology, Ankara, Türkiye

 

Amaç: Bu çalışmanın amacı, düşük ve yüksek dozlarda sistemik dexpanthenol uygulamasının yara iyileşmesi üzerindeki histopatolojik etkilerini değerlendirmektir. Gereç ve Yöntemler: Çalışmada, 22 adet Sprague Dawley sıçanı kullanılmıştır. Gruplar: Çalışma 3 gruptan oluşmuştur: Grup 1 kontrol grubu olarak fizyolojik serum fizyolojik enjeksiyonu almıştır. Grup 2 düşük doz (10 mg/kg) dexpanthenol enjeksiyonu, Grup 3 ise yüksek doz (500 mg/kg) dexpanthenol enjeksiyonu almıştır. Doz-yanıt ilişkisi, kollajenizasyon, fibroblast proliferasyonu, inflamatuar hücre infiltrasyonu, neovaskülarizasyon ve epitelizasyon gibi yara iyileşmesinin temel göstergelerine dayanarak belirlenmiştir. Dexpanthenolün sistemik tedavi potansiyeli objektif parametreler kullanılarak analiz edilmiştir. Bulgular: Bu çalışmanın bulguları, yüksek doz dexpanthenolün kolajenizasyon üzerinde istatistiksel olarak anlamlı bir etki gösterdiğini (p=0,004), düşük doz dexpanthenolün ise fibroblast proliferasyonu üzerinde anlamlı bir etki gösterdiğini (p=0,04) ortaya koymaktadır. Mononükleer inflamasyon, granülosit infiltrasyonu ve neovaskülarizasyon açısından gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark gözlenmedi. Tüm gruplarda, tam epitelizasyon gözlendi. Sonuç: Bu çalışma literatürde, sistemik dexpanthenolün kollajenizasyon ve fibroblast proliferasyonu üzerinde doza bağlı etkiler gösterdiğini ve yara iyileşmesinin proliferasyon ve matürasyon fazlarını modüle edebileceğini ortaya koyan ilk çalışmadır.