Ayşe SOYLU, Ahmet SEVEN
Online Türk Sağlık Bilimleri Dergisi - 2026;11(1):71-79
Amaç: Çalışma Diyabetes Mellitus'lu hastaların kardiyovasküler risk farkındalıklarının ve ilişkili faktörlerin belirlenmesi amacıyla yapıldı. Materyal ve Metot: Çalışma 15 Mart 2025 ve 2 Aralık 2025 tarihleri arasında karma desen türünde (tanımlayıcı, ilişki arayıcı ve fenomenolojik tür) yapıldı. Nicel kısma 154 nitel kısma 12 hasta katıldı. Verilerin toplanmasında "Hasta tanıtım formu, kardiyovasküler risk farkındalığı ölçeği ve yarı yapılandırılmış soru formu" kullanıldı. Çalışma iki kısımda yürütüldü birinci kısımda anket yapıldı ikinci kısımda röportaj yapıldı. Veriler yüz yüze görüşme tekniği ile toplandı. Nicel verilerin analizinde SPSS 25, Nitel bulguların analizinde MAXQDA 24 programı kullanıldı. Bulgular: Hastaların kardiyovasküler risk farkındalığı ortalamaları 29,88+/-7,03'tür. Regresyon analizine göre kardiyovasküler risk farkındalığını bağımsız değişkenler %21,5 oranında yordamaktadır (F=6,982, p<0.001). Kardiyovasküler risk farkındalığını, cinsiyet, meslek, medeni durum, tedavi uyumu, sigara kullanımı, egzersiz ya da yürüyüş yapma doğrudan etkilemektedir (p<0.005). Nitel bulgular ise "hastalık yönetimi" ana teması, "farkındalık, bilgi eksikliği ve kadercilik" alt temalarından oluşmuştur. Sonuç: Hastaların kardiyovasküler risk farkındalığı düşüktür. Farkındalığı bireysel faktörler önemli oranda etkilemektedir. Hastaların bilgi eksikliğinin giderilmesi onların farkındalığını artırabilir ve kaderci yaklaşımlarını önleyebilir.
