İSMİHAN GÖZE, FAHRETTİN GÖZE, ESİN YILDIZ
Journal of Clinical Practice and Research - 2002;24(1):4-9
Amaç: Araştırmada dietilstilbestrol'un (DES) sıçan karaciğerinde bazı enzim parametreleri üzerindeki etkileri ile histopatolojik yönden olası değişimleri izlemek amaçlandı. Gereç ve Yöntem: Gebe sıçanlara gebeliğin 2. gününden itibaren 19 gün süreyle 0.4 mg/g /gün (yaklaşık 60 mg/sıçan) dozunda DES oral gavaj yoluyla verildi. Denek anne sıçanlar gebeliğin son günü servikal dislokasyonla öldürüdü. Anne sıçanların karaciğerlerinden hazırlanan homojenatta alanın aminotransferaz (ALT), laktat dehidrogenaz (LDH), gama glutamik transferaz (GGT), alkalen fosfataz (ALP), aspartat aminotransferaz (AST) ve glutatyon-S-transferaz (GST) enzim aktiviteleri ölçüldü. GST aktivitesi spektrofotometrik yöntemle ölçüldü. Diğer tüm enzim aktiviteleri ise Ciba Corning Express Plus otoanalizörde ölçüldü. Histopatolojik inceleme rutin yöntemle yapılıp, ışık mikroskobisi ile değerlendirildi. Bulgular: Sonuçlar, kontrol grubu sıçanların enzim aktivite sonuçları ile karşılaştırıldı. Yapılan istatistiksel analizde, deneklerin enzim aktivite ölçümleri kontrol grupları ile karşılaştırıldığında karaciğerde ALP (u=36; p<0,05), ALT (u=36; P<0,05), AST (u=36;P<0,05), LDH (u=32; P<0,05) enzim aktiviteleri yönünden gruplar arası fark istatistiksel yönden anlamlı (p<0,05) bulunurken diğer parametrelerde anlamlı fark bulunamadı (p>0,05). Histopatolojik incelemede anne sıçanların karaciğerlerinde yaygın bulanık şişme ve reaktif Kupffer hücre hiperplazisi yanısıra bazı örneklerde (3/6) fokal nekrozlar bir örnekte de perivenöz iltihap dikkati çekti. Yavrularda ise yaygın bulanık şişme tarzında dejeneratif değişiklikler, hiperemi ve ekstramedüller hematopoiesis kalıntıları görüldü. Sonuç: Morfolojik ve biyokimyasal etkileşimin süreye ve doza bağlı olduğu düşünüldü.