Öztürk, S., Keskin, S., Çoruk, E. N., Sanlı, Y. B., Güven, E., Eren, T.
Selçuk Sağlık Dergisi - 2025;6(3):432-445
Amaç: Türkiye'nin sağlık sisteminde dijitalleşme süreci, özellikle 2003 yılında başlatılan Sağlıkta Dönüşüm Programı ile önemli bir ivme kazanmış ve sağlık hizmetlerinde teknolojik entegrasyonun temel bir politika hedefi haline gelmesini sağlamıştır. Bu çalışma, dijital hastane uygulamalarında hangi kriterlerin öncelikli olduğuna yönelik sistematik bir değerlendirme eksikliğini gidermeyi amaçlamaktadır. Çalışmanın temel amacı, hastanelerin dijitalleşme düzeyini belirleyen kriterleri ortaya koymak ve bu kriterleri n stratejik önceliklerini Pisagor Bulanık AHP (Analytic Hierarchy Process) ve TOPSIS (Technique for Order Preference by Similarity to Ideal Solution) yöntemleri ile analiz ederek karar vericilere yol göstermektir. Yöntem: Çalışma amacına yönelik olarak, hasta güvenliği, hizmet kalitesi ve operasyonel verimliliği artırma hedefi doğrultusunda, uluslararası alanda geçerliliği bulunan HIMSS (Healthcare Information and Management Systems Society) tarafından geliştirilen EMRAM (Electronic Medical Record Adoption Model) modeli temel alınarak dijitalleşmenin temel bileşenleri ve seviyeleri açıklanmıştır. Araştırma kapsamında, elektronik sağlık kayıtları, hastane bilgi yönetim sistemi, randevu ve elektronik istem sistemleri gibi toplam 13 dijital hastane kriteri tanımlanmış; bu kriterlerin uygulanabilirliği ise teknolojik altyapı, güvenlik ve yasal uyum, insan kaynağı ve eğitim, kullanıcı deneyimi ve erişim ile veri ve yapay zekâ stratejileri olmak üzere beş ana stratejik başlık altında değerlendirilmiştir. Strateji önceliklendirmelerinde karar verme sürecine sistematik bir yaklaşım kazandırmak amacıyla Pisagor Bulanık AHP ve Pisagor Bulanık TOPSIS yöntemleri kullanılmıştır. Bulgular: Araştırma kapsamında hastanelerin dijitall eşme süreçlerinde etkili olan 13 kriter ve bu kriterler için 5 alternatif strateji belirlenip Pisagor bulanık AHP ve Pisagor bulanık TOPSIS yöntemi kullanılarak analiz edilmiştir. Elde edilen sonuçlara göre, teknolojik altyapı, veri güvenliği, yapay zekâ ve veri güvenliği en yüksek öneme sahip kriterler olarak öne çıkmıştır. Daha düşük ağırlık değerine sahip kriterler arasında kullanıcı deneyimi ve eğitim yer almaktadır. Bu bulgular, dijital hastane uygulamalarının planlanmasında ve önceliklendirilmesinde rehberlik sağlayacak niteliktedir. Sonuç: Türkiye'nin sağlık sisteminde dijitalleşme süreci, ulusal düzeyde sağlık hizmetlerinin etkinliğini artırmak için kritik bir araç olarak değerlendirilmektedir. Bu çalışma, dijital hastane kavramının anlaşılmasına ve uygulanmasına yönelik yöneticilere ve karar vericilere önemli bir rehberlik sunmaktadır, ayrıca ileride yapılacak çalışmalar için teorik ve pratik temel sağlamaktadır.
