MURAT ORMEN, OZLEM GURSOY CALAN, UGUR BEKİR ERGUR, PİNAR AKAN
Neurological Sciences and Neurophysiology - 2017;34(1):16-31
Demansın en sık sebebi olan Alzheimer Hastalığı’nda Amiloid Beta (AB) birikimi nörodejeneratif süreçte nedensel rol oynar. AB peptid pek çok steroidin prekürsörü olan dehidroepiandrosteron (DHEA) sentezini indükler. Nörosteroidler nöronal canlılığı düzenler ve serbest ya da sülfa konjügat formda olmalarına göre farklı etkiler gösterirler. Nitrofenoller AB peptit agregasyonunu rölatif olarak düşük konsantrasyonlarda inhibe edebilirler. 2, 4-dikloro-6-nitrofenol (DCNP) nitrofenollerin küçük, suda çözünebilen türevi olup steroid sülfotransferaz enziminin inhibitörü olarak da bilinir. Ancak DCNP’nin farklı steroid düzeylerine ve hücre canlılığına etkileri henüz tam olarak bilinmemektedir. Bu çalışma DCNP’nin farklı steroid düzeylerine ve AB’nın indüklediği hücre ölümüne etkilerini araştırmayı hedeflemektedir. SH-SY5Y hücrelerine 72 saat süreyle DCNP (1µM) ve agrege edilmiş AB 1-42 peptit (10 µM) uygulandı. Hücre canlılığı MTT redüksiyon metodu ve immunfloresan mikroskop ile değerlendirildi. Hücresel DHEA, DHEA sülfat ve seks steroidlerinin değişimi LC-MS/MS ile belirlendi. DCNP’nin AB agregatlarının ultrastrüktürel yapısına olan etkisi transmisyon elektron mikroskop ile değerlendirildi. 72 saat boyunca DCNP uygulaması DHEA sülfat düzeyini anlamlı azaltırken, DHEA düzeyinde artışına neden oldu. SH-SY5Y hücrelerine AB 1-42 agregatlarının uygulanması, hücre canlılığını yaklaşık %50 azaltırken, DHEA ve östradiol düzeylerini de anlamlı değiştirmiştir. AB 1-42’nin indüklediği hücre ölüm oranı DCNP uygulaması ile azalmıştır. AB agregatları DCNP ile sulu ortamda inkübe edildiğinde agregat boyutlarında başlangıç ile kıyaslandığında anlamlı küçülme meydana gelmiştir. Bu çalışma, literatür bilgilerimize göre DCNP’nin AB toksisitesi üzerine faydalı etkilerinin gösterildiği ilk çalışma niteliğindedir.
