ASLI BİLGİÇ TEMEL, AYŞE AKMAN KARAKAŞ, ERKAN ERGÜN, BİRGÜL ÖZKESİCİ, NİLAY UĞURLU, BERNA NAZLIM, SALİHA KOÇ, AYŞEGÜL ERAT, SELEN BOZKURT, ÖZLEM DİCLE, ERKAN ALPSOY, ERTAN YILMAZ, SONER UZUN
Türkderm-Türk Deri Hastalıkları ve Frengi Arşivi - 2015;49(2):117-124
Amaç: Pemfigus vulgaris (PV) keratinositlerde adezyon kaybı ile ilişkili, deri ve mukozaların ölüme yol açabilen kronik seyirli otoimmün hastalığıdır. Tedavinin temelini tek başına ya da immünosüpresiflerle kombine kortikosteroid tedavisi oluşturur. Ritüksimab (RTX), anti-CD20 monoklonal antikorudur ve son yıllarda özellikle dirençli PV tedavisinde giderek artan oranlarda kullanılmaktadır. Çalışmamızın amacı PV tedavisinde ritüksimab kullanımının etkinlik ve güvenilirliğini klinik ve immünolojik takiple ortaya koymaktır. Yöntem: Akdeniz Üniversitesi Hastanesi Deri ve Zührevi Hastalıklar Anabilim Dalı Büllöz Hastalıklar Ünitesinde takip edilmekte olan ve ardışık olarak ritüksimab tedavisi kullanılmış 13 PV hastası (5 kadın, 8 erkek) klinik muayene verileri, alınan tedaviler ve immünolojik kontrol sonuçları retrospektif olarak değerlendirmek üzere çalışmaya dahil edilmiştir. Bulgular: Ritüksimab tedavisi bir hastada lenfoma protokolünde, diğer 12 hastada romatoid artrit protokolünde (1000 mg/ infüzyon dozunda 15 gün ara ile 2 kez ) uygulandı. Hastalar ortalama 18.5 ay süre ile izlendi. Tüm hastalarda ritüksimab tedavi öncesi yüksek değerlerde saptanan desmoglein 1 ve/veya 3 antikorlarında, tedavi sonrası azalma ve/veya negatifleşme saptandı. Desmoglein 3 antikorlarında bazale göre 3. ve 6. aylarda istatiksel azalma olduğu saptandı. Tüm hastalarda bazale göre kortikosteroid ihtiyacı 3, 6 ve 12. aylarda istatiksel olarak anlamlı azalmış olup şu an klinik olarak 7 hasta tedavisiz tam remisyon, 1 hasta tedavisiz parsiyel remisyon, 2 hasta minimal tedavi altında tam remisyon, 1 hasta tedavi altında tam remisyon, 1 hasta minimal tedavi altında parsiyel remisyon durumlarını sürdürmektedir. Bir hasta kontrole gelmediği için takipten düşmüştür. İzlem süresince 7 hastada hiç yan etki gözlenmezken, en sık görülen yan etkiler hafif infüzyon reaksiyonları ve 3 diyabetik hastada hiperglisemi olmuştur. Relaps 7 (% 53.8) hastada ortalama 13.8 ayda ortaya çıkmıştır. Relapslarda idame ritüksimab uygulaması tercih edilmiştir. Sonuçlar: Çalışmamızın sonucuna göre ritüksimab, özellikle dirençli PV hastalarında kortikosteroid ihtiyacını azaltmada etkili ve güvenli bir ajan olarak değerlendirilmiştir.
