Cihan ADANAŞ, Sezai ÖZKAN
Chronicles of Precision Medical Researchers - 2026;7(3):120-126
Amaç: Diyabetik ayak sendromu, diyabetes mellitusun kronik metabolik bozukluklarla ilişkili ciddi ve yıkıcı bir komplikasyonudur. Bu çalışmanın amacı, diyabetik ayak sendromu olan hastalarda sistemik oksidatif protein hasarını ve glutatyon bağımlı enzimatik antioksidan savunma hattının durumunu sağlıklı kontrollerle karşılaştırarak değerlendirmektir. Gereç ve Yöntem: Bu vaka-kontrol çalışmasına diyabetik ayak sendromu tanısı alan 59 hasta ve benzer yaş grubundaki 63 sağlıklı kontrol dahil edildi. Oksidatif protein hasarının göstergesi olan protein karbonil düzeyi (PKD) ile antioksidan savunma bileşenleri olan glutatyon redüktaz (GR), glutatyon S-transferaz (GST), total sülfhidril/tiyol grupları (TSH) ve glutatyon peroksidaz (GSHPx) seviyeleri ölçüldü. Veriler Mann-Whitney U testi, Spearman korelasyonu, ROC analizi ve Temel Bileşenler Analizi (PCA) ile değerlendirildi. Bulgular: Diyabetik ayak grubunda PKD düzeyleri kontrol grubuna kıyasla anlamlı derecede yüksek bulundu (medyan: 5,22'ye karşılık 2,22; p<0.001). Buna karşılık, enzimatik antioksidan belirteçlerinin tamamı diyabetik ayak hastalarında kontrollere göre belirgin şekilde düşük saptandı: GR (1,51'e karşılık 3,26 U/L), GST (1,18'e karşılık 2,35 U/L), TSH (2,25'e karşılık 4,36) ve GSHPx (4,82'ye karşılık 8,97; tümü için p<0.001, etki büyüklüğü r=1,00). ROC analizinde parametrelerin tamamı tam ayırt edicilik sergiledi (AUC=1,000). PCA analizinde birinci temel bileşen toplam varyansın %99,5'ini açıkladı. Sonuç: Diyabetik ayak sendromu, belirgin oksidatif protein hasarı ve glutatyon bağımlı antioksidan rezervlerin tükenmesi ile karakterize edilir. Bulgularımız, diyabetik komplikasyonların patogenezinde redoks dengesizliğinin rolünü vurgulamakta ve bu belirteçlerin tanısal izlemdeki potansiyeline işaret etmektedir.
