Orçin TELLİ ATALAY, Sinem KURU, Server ERDOĞMUŞ GÜLCAN, Seda BAYRAMOĞLU
Laodikya Rehabilitasyon Bilimleri - 2025;3(2):22-32
Diyafram, toraks ve abdominal kaviteyi ayıran kubbe biçimli muskulofibröz yapı olarak, solunumun temel kası ve yaşam için vazgeçilmez bir organ olarak kabul edilir. Kas liflerinin özgün yapısı ve sinirsel innervasyonu sayesinde, hem istirahat hem de zorlu solunumda kritik bir rol oynar. Diyaframın elektriksel aktivitesi, nörofi zyolojik tekniklerle izlenebilmekte ve ventilasyon desteğinin kişiye özel ayarlanmasında önemli bir gösterge olmaktadır. Ancak çeşitli patolojik durumlar -sinir, kas veya nöromüsküler düzeydeki hasarlar - diyafram disfonksiyonuna yol açar; bu durumlar dispne, egzersiz intoleransı ve solunum yetmezliği gibi ciddi klinik tabloları beraberinde getirir. Konjenital evantrasyon, paralizi, spastisite ve myoklonus gibi farklı disfonksiyon formları, solunum fonksiyonlarının bozulmasına ve yaşam kalitesinde düşüşe neden olur. Özellikle nörolojik hastalıklarda diyafram spastisitesi, kas kasılmalarının kısıtlanması yoluyla ventilasyon etkinliğini olumsuz etkiler. Bu derleme, diyaframın anatomik ve fizyolojik özelliklerini, elektriksel aktivite değerlendirme yöntemlerini ve disfonksiyonlarının klinik etkilerini kapsamlı biçimde ele alarak, diyafram sağlığının korunması ve hastalıkların etkin yönetimi için multidisipliner yaklaşımların önemini vurgulamaktadır.
