Merve İNCE-PALAMUTOĞLU, Hatice Damla KARTAL, Zeki Çağın ONBAŞI
Online Türk Sağlık Bilimleri Dergisi - 2026;11(1):8-15
Amaç: Bu çalışmada özel bir beslenme ve diyet danışmanlık merkezine başvuran bireylerin ağırlık yönetimine ilişkin beslenme bilgi düzeylerinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Materyal ve Metot: Çalışma verileri Ocak-Mayıs 2025 tarihleri arasında yüz yüze anket yoluyla gönüllülük esasına göre toplanmıştır. Örneklem büyüklüğü G*Power analiz yöntemi kullanılarak hesaplanmış; %95 güven düzeyi ve iki bağımsız grup için %5 hata payı baz alınarak en az 176 bireyin çalışmaya dâhil edilmesi beklenmiştir. Çalışmaya 90 yeni hasta ve 90 mevcut hasta olmak üzere toplam 180 birey katılmıştır. Katılımcıların sosyo-demografik özellikleri birinci bölümde verilmiş, ikinci bölümde Ağırlık Yönetimi Beslenme Bilgi Anketi (AYBBÖ) yer almıştır. Bulgular: Ortalama BKI 29,08+/-11,59 kg/m², AYBBÖ puanı ise 25,31+/-5,21 olarak bulunmuştur. Bireylerin ABBYÖ puanları analiz edilmiş ve sonuçlar klinik değişkenler olan diyet takip süresi (p=0,001), tanılı hastalık varlığı (p=0,001) ve hastalığa özgü diyet uygulama durumu (p=0,025) açısından anlamlı bir fark ortaya koymuştur. Lisansüstü eğitim düzeyine sahip bireylerin AYBBÖ puanları, lise ve ön lisans mezunu olan bireylere göre istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksektir (p<0,05). Korelasyon analizleri sonucunda AYBBÖ puanları ile BKİ (r=0,232, p=0,002) ve diyete devam etme süresi (r=0,268, p=0,011) arasında pozitif ve istatistiksel olarak anlamlı ilişkiler bulunmuştur. Sonuç: Sonuç olarak ağırlık yönetimine ilişkin bilgi düzeyinin, bireylerin klinik özellikleri, beslenme takip süresi ve eğitim düzeyi ile yakından ilişkili olduğu görülmektedir. Bu bulgular, farklı klinik gruplar ve eğitim müdahalelerinin incelenmesi gerekliliğini ortaya koymakta ve daha etkili kilo yönetimi programlarının geliştirilmesine katkı sağlayabilir.