Yurdagül GÜNAYDIN, Esma KIR
Gümüşhane Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi - 2025;14(4):1448-1459
Obstetrik şiddetin tanınması, kadın haklarının korunması ve saygılı bakım için önemlidir; bu yüzden ebe adaylarının bilinçli olması gerekir. Bu çalışmanın amacı, ebelik öğrencilerinin doğum sürecinde meydana gelen obstetrik şiddete ilişkin bilgi düzeylerini ve deneyimlerini belirlemektir. Bu kesitsel tanımlayıcı çalışma, Nisan -Haziran 2024 arasında yapılmıştır. Araştırmanın örneklemini, bir devlet üniversitesinde klinik uygulamaya katılan 258 ebelik öğrencisi oluşturmuştur. Veriler, Tanıtıcı Bilgi Formu ve Obstetrik Şiddet Tanı Formu kullanılarak toplanmıştır. Katılımcıların yaş ortalaması 21,30+/-2,21 yıldır. Öğrencilerin %57'si doğuma katılmış, %17,4'ü şiddete tanık olmuştur. Katılımcılar tarafından obstetrik şiddet kapsamında değerlendirilen müdahale türleri arasında; hamile kadının mahremiyetinin yeterince korunmaması (%68,2), onam alınmaksızın yapılan pelvik muayeneler (%63,2), hastaların hareket özgürlüğünün kısıtlanması (%57,4) ve litotomi pozisyonuna zorlanmaları (%54,3) yer almıştır. Kadınlara yönelik sözel şiddet ifadeleri arasında; "Şikâyet etmeyi bırak" (%64,3) ve "Bebeği nasıl iteceğini bilmiyorsun (%63,6)" öne çıkmıştır. Katılımcıların onaylamadıkları diğer müdahale örnekleri arasında ise; rutin epizyotomi uygulanması (%48), epizyotomi ve perine yırtıklarının lokal anestezi olmadan dikilmesi (%56,6) yer almıştı. Genel olarak, öğrencilerin %31'i sağlık kurumlarında obstetrik şiddetin yaygın olduğunu bildirdi. Bu çalışma, ebelik öğrencilerinin obstetrik şiddet konusundaki farkındalıklarının artırılması gerektiğini ortaya koymuştur. Obstetrik şiddetin önlenmesinde, ebelik öğrencilerine yönelik saygılı bakım eğitimleri ve ulusal/uluslararası rehberlerin uygulanması, yasal düzenlemeler ve kadın odaklı doğum süreci önem taşır.
