İlknur BEKTAŞ, Şeyda BİNAY YAZ, Sinem BAŞDEMİR, Murat BEKTAŞ, Suzanne SHEPPARD-LAW
Journal of Academic Research in Nursing - 2026;12(2):99-106
Amaç: Bu metodolojik araştırmada, Ebeveyn Düşme Bilgisi Ölçeği'nin Türkçeye uyarlanması ve hastanede yatan çocukların ebeveynlerinde psikometrik özelliklerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Yöntem: Metodolojik ve kesitsel nitelikteki çalışma, Şubat-Haziran 2024 döneminde hastanede yatan çocuklara bakım veren 213 ebeveynle yürütülmüştür. Ölçeğin dilsel ve kültürel uyarlama sürecinde ileri çeviri, çeviri komitesi incelemesi, geri çeviri, uzman değerlendirmesi ve pilot uygulama aşamaları izlenmiştir. İçerik geçerliliğinin değerlendirilmesinde madde ve ölçek düzeyindeki içerik geçerliliği indekslerinden yararlanılmıştır. Yapı geçerliliği keşifsel ve doğrulayıcı faktör analizleriyle incelenirken, güvenilirlik Cronbach alfa, McDonald omega, madde-toplam korelasyonları ve yarıya bölme yöntemiyle değerlendirilmiştir. Bulgular: Türkçe uyarlama 23 madde ve beş alt ölçekten oluşmuştur. Kaiser-Meyer-Olkin katsayısı 0,812 olarak bulunmuş ve Bartlett küresellik testi istatistiksel olarak anlamlı sonuç vermiştir. Beş faktörlü model toplam varyansın %61,154'ünü açıklamıştır. Karşılaştırmalı uyum indeksi bulguları, bazı uyum indeksleri kabul edilebilir sınırın alt düzeylerine yakın olmakla birlikte modelin genel olarak kabul edilebilir uyum gösterdiğini ortaya koymuştur. Toplam ölçek için Cronbach alfa 0,821 olup alt ölçeklerde 0,655-0,887 arasında değişmiştir. Sonuç: Bulgular, Ebeveyn Düşme Bilgisi Ölçeği'nin Türkçe formunun, çocukların hastanede yatış sürecinde ebeveynlerin düşme risklerine ilişkin bilgi ve farkındalıklarını değerlendirmede geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı olduğunu göstermektedir. Ölçek, pediyatri hemşirelerinin ebeveynlerin eğitim gereksinimlerini belirlemesine ve düşmelerin önlenmesine yönelik girişimleri planlamasına katkı sağlayabilir.
