EYUP ASLAN, VESİLE MELTEM ENERGİN, MEHMET YAZİCİ
Chronicles of Precision Medical Researchers - 2025;6(2):41-47
Amaç: Ateroskleroz, inme ve miyokard enfarktüsü gibi ciddi iskemik hastalıklara neden olan patolojiyi tanımlar ve bu patolojiler morbidite ve mortalitenin en sık görülen nedenleridir. Klinik sonuçlar erişkinlikte ortaya çıksa da ateorskleroz süreci çocukluk çağında başlar. Çalışmamızda, ailesinde erken yaşta kardiyovasküler hastalık öyküsü olan veya hiperlipidemi sebebiyle takip edilenlerin çocuklarda kardiyovasküler risk faktörlerini araştırmayı amaçladık. Gereç ve Yöntem: Çalışmaya erken yaşta (<55 yaş) miyokard infarktüsü ve stabil angina geçiren, kardiyovasküler hastalık tanısı için invaziv tanı teknikleri uygulanan veya hiperlipidemi açısından takip edilen hastaların, yaşları 2 ile 18 arasında olan çocukları/torunları dahil edildi. Çalışmada, ailesinde yukarıda bahsedilen risk faktörlerine sahip 103 olgu ve öyküsünde risk faktörlerine sahip olmayan 103 kontrol yer aldı. Çocukların yapısal ölçümleri kaydedildi, kan basıncı ve karotis intima media kalınlığı ölçüldü, açlık kan şekeri, kolesterol ve lipoprotein değerleri alındı ve sigara kullanımı sorgulandı. Bulgular: Çalışmamızda kolesterol düzeyleri kontrol grubuna göre anlamlı olarak yüksek bulundu (sırasıyla 165,60±50,17 mg/dl ve 148,90±34,30 mg/ dl). Ayrıca HDL değeri de çalışma grubunda (50,01±13,42 mg/dl) kontrol grubuna göre (37,05±13,98 mg/dl) anlamlı olarak yüksek idi. Buna karşın trigliserid değeri kontrol grubunda çalışma grubuna göre anlamlı olarak yüksekti (sırasıyla 95,00±53,43 mg/dl vs 76,60±49,20 mg/dl). Her iki grup arasında antropometrik ölçümler, kan basınçları, açlık kan şekeri, düşük yoğunluklu lipoprotein, lipoprotein (a) düzeyleri ve karotis intima media ölçümleri açısından anlamlı fark bulunmadı. Sonuç: Çalışmamızda total kolesterol ve yüksek dansiteli lipoprotein vaka grubunda, trigliserid ise kontrol grubunda anlamlı olarak yüksek bulundu. Ateroskleroz sürecinin çocukluk çağında başladığı ve risk faktörlerine sahip bireylerde bu sürecin hızlandığı bilinmektedir. Bu nedenle çocuk doktorları, polikliniğe başvuran hastaları risk faktörleri açısından değerlendirmeli ve gerektiğinde ileri araştırmalar yapılmalıdır.
