EKRANIN GÖLGESİNDE BÜYÜMEK: OKUL ÖNCESİ ÇOCUKLARDA EKRAN MARUZİYETİNİN ETKİLERİ

Miray BULUT, Kamile AKÇA

Sağlık Bilimlerinde Güncel Yaklaşımlar - 2026;7(2):23-31

Gaziantep İslam Bilim ve Teknoloji Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Halk Sağlığı Hemşireliği Anabilim Dalı, Gaziantep, Türkiye

 

Teknolojinin hayatımıza entegre olmasıyla birlikte son yıllarda dijital ekran kullanımında artış söz konusudur. Yetişkin bireylerin vazgeçilmezi olan teknolojik cihazlar, çocukların ilgisini büyük oranda kendine çekmektedir. İlgi ve meraklarını gidermek isteyen çocuklarda, ekran kullanımıyla beraber birçok alanda kolaylaştırıcı bir unsur olarak görülmesine karşın yanlış ve aşırı kullanımı olumsuz sonuçları da beraberinde getirmektedir. Bu durumda çocuklar, ekrana bağımlı hale gelebilmektedir. Erken gelişim döneminde olan okul öncesi çocuklarda ekrana maruz kalma durumunun özellikle fiziksel, bilişsel ve psikososyal alanlarda gelişim geriliğine sebep olduğu görülmektedir. Bu bağlamda teknolojik cihazların aşırı ve yanlış kullanımını önlemede ebeveynlerin bilinçlendirilmesi, erken müdahale olanaklarının geliştirilmesi ve teknoloji kullanımının sınırlandırılması, toplumda çözülmesi gereken bir sorun olan ekran maruziyetine yönelik farkındalıkların artmasında önemli olacaktır. Bu derleme, kavramsal boyutuyla ele alınan ekran maruziyetinin okul öncesi çocukların fiziksel, bilişsel ve psikososyal gelişimlerine olan etkisini ve ekran maruziyetine karşı alınabilecek önlemleri literatür çerçevesinde incelemektedir.