Güliz AKIN ÖZTÜRK, Emre ESKİCİOĞLU, Çağdaş GÜDÜCÜ
Developments and Experiments in Health and Medicine - 2026;40(3):356-365
AMAÇ Bu çalışma, statik uyaranlar arası süre manipülasyonunun, baskın ve baskın olmayan ellere uygulanan ağrısız dokunsal uyaranlara yönelik kortikal somatosensoriyel yanıtları nasıl etkilediğini incelemeyi amaçlamıştır. GEREÇ YÖNTEM On dokuz sağ el baskın, sağlıklı gönüllü EEG çalışmasına katılmıştır. Ağrısız dokunsal uyaranlar sağ ve sol el parmak uçlarına ayrı oturumlarda uygulanmıştır. Uyaranlar arası süre, ayrı oturumlarda kısa 2 saniyelik aralık (ISIS) ve uzun 8 saniyelik aralık (ISIL) olarak belirlenmiştir. Birincil ölçüm, yaklaşık 160-220 ms'de ortaya çıkan negatif N2 bileşeni ile yaklaşık 320-380 ms'de gözlenen geç somatosensoriyel verteks P300 bileşeni arasındaki genlik farkı olarak tanımlanan Tepe-Tepe Maksimum (PPmax) değeriydi. PPmax genlikleri, ISI, elektrot ve el faktörlerinin denek içi faktörler olarak ele alındığı üç yönlü tekrarlı ölçümler varyans analizi (ANOVA) kullanılarak değerlendirilmiştir. BULGULAR Uyaranlar arası sürenin PPmax genlikleri üzerinde anlamlı bir ana etkisi olduğu bulunmuştur (F(1,18) = 20,87, p < ,001, etap² = ,54); uzun ISI (8s) koşulunda elde edilen PPmax genlikleri, kısa ISI (2s) koşuluna kıyasla anlamlı derecede daha yüksektir (p < ,001). Elektrot veya el dominansını içeren ana etkiler ya da etkileşimler açısından anlamlı bir bulguya rastlanmamıştır. SONUÇ Sonuçlar, statik uyaranlar arası sürenin PPmax genliklerini modüle ettiğini ve ISI arttıkça yanıt genliklerinin arttığını göstermektedir. Aynı katılımcı içinde sağ ve sol elden elde edilen yanıtlar arasında anlamlı bir farkın bulunmaması, statik ISI koşulları altında PPmax genliklerinin el dominansından bağımsız olarak benzer şekilde ortaya çıktığını göstermektedir.
