ELİT SPORCULARDA SAKATLANMA SIKLIĞI VE KAS İSKELET SİSTEMİ PROBLEMLERİ: ERGONOMİK FARKINDALIK EKSİKLİĞİ KAYNAKLI MIDIR?

Nur ALP

Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi - 2026;17(2):251-260

Süleyman Demirel Üniversitesi, MYO Terapi ve Rehabilitasyon Bölümü, Isparta, Türkiye

 

Amaç: Bu çalışma, elit sporcularda ergonomik farkındalık düzeyinin kas -iskelet sistemi problemleri ve sakatlanma sıklığıyla olan ilişkisini incelemeyi amaçlamaktadır. Gereç ve Yöntem: Kesitsel çalışma tasarımına sahip bu araştırmaya, Süleyman Demirel Üniversitesi Spor Bilimleri Fakültesi'nde öğrenim gören elit düzeyde 206 sporcu dahil edilmiştir. Veriler çevrimiçi anket yöntemiyle toplanmış; demografik bilgilerle birlikte sporcularda yaralanmalara yol açabilecek çevresel, bireysel ve antrenmana bağlı faktörleri değerlendirmek amacıyla geliştirilmiş "Sporda Yaralanmaya Neden Olan Faktörler Ölçeği", son bir hafta ve son 12 ay içerisindeki kas -iskelet sistemi rahatsızlıklarını belirlemek amacıyla kullanılan "Cornell Kas -İskelet Sistemi Rahatsızlık Anketi" ve katılımcıların günlük yaşam ve spor ortamlarındaki ergonomik uygulamalara yönelik farkındalık düzeylerini belirlemek amacıyla "Ergonomik Farkındalık Skalası" kullanılmıştır. Verilerin istatistiksel analizinde tanımlayıcı istatistik, frekans yüzdeleri, normal dağılıma uygunluğu için Kolmogorov -Smirnov testi kullanılmıştır. Normal dağılım gösteren sürekli değişkenler Pearson korelasyon analizi ile değerlendirilmiştir. Bulgular: Sporda Yaralanmaya Neden Olan Faktörler Ölçeği puanları, Cornell Kas-İskelet Sistemi Rahatsızlık Anketi ile negatif, Ergonomik Farkındalık Skalası ile pozitif yönde anlamlı ilişkilidir (p<0,05). Ancak Ergonomik Farkındalık Skalası ile Cornell Kas -İskelet Sistemi Rahatsızlık Anketi arasında anlamlı ilişki bulunmamıştır (p>0,05). Sonuç: Ergonomik farkındalığın sporcularda yaralanma riskini azaltabilecek olumlu davranışlarla ilişkili olduğu düşünülmektedir . Ancak kas -iskelet sistemi problemleri, yalnızca farkındalık düzeyine değil, biomekanik ve çevresel etkenlere de bağlı olabilmektedir. Bu nedenle sporcularda bireysel farkındalıkları geliştirecek eğitim modellerine yönelmenin, düzenli ergonomi temelli değerlendirme süreçleri uygulamanın ve antrenman programlarının bu bakış açısıyla yeniden gözden geçirmenin yararlı olabileceği düşünülmektedir.