EMZİRME ORTAMLARINDA ÇOK DUYULU TETİKLEYİCİLER OLARAK BİYOFİLİK TASARIMIN ROLÜ: BİR ANLATI DERLEMESİ

Aysima YALÇINTEPE, Nazan TUNA ORAN

Artuklu Health - 2026;6(1):28-35

Ege University, İzmir, Türkiye

 

Giriş: Emzirme, anne ve bebek arasında beslenme, duygusal bağ ve fizyolojik bütünleşmeyi teşvik eden bütünsel bir deneyimdir. Gün ışığı, yeşillik ve organik malzemeler gibi doğal unsurları bir araya getiren biyofilik tasarım, birçok duyuyu uyararak bu ortamları iyileştirme potansiyeline sahiptir. Yumuşak doğal sesler, lavanta ve toprak kokuları gibi sakinleştirici kokular ve ahşap veya doğal kumaşların dokunsal hisleri gibi doğadan ilham alan uyarıcılar, duyusal sistemi düzenlemeye ve annenin stresini azaltmaya yardımcı olur. Görsel olarak yatıştırıcı manzaralar ve yumuşak renk paletleri parasempatik sinir sistemini aktive ederek sakinliği teşvik etmektedir. Bu literatür incelemesi, emzirme ortamları bağlamında duyusal uyarıcılar olarak biyofilik unsurların rolünü, anne ve bebeğin refahını artırma potansiyeline vurgu yaparak incelemeyi amaçlamaktadır. Yöntem: Geleneksel derleme niteliğindeki bu çalışma, 01.05.2025 ile 30.10.2025 tarihleri arasında PubMed, Google Scholar, Web of Science ve Cochrane Library gibi elektronik veritabanları taranarak gerçekleştirilmiştir. Aramada kullanılan anahtar kelimeler arasında "biyofilik tasarım ", "duyusal uyarıcılar", "çoklu duyusal" ve "emzirme ortamı" anahtar kelimeleri yer almaktadır. Bulgular: Bulgular, doğal ışığa maruz kalma, yatıştırıcı işitsel uyarıcılar, hoş koku girdileri ve rahatlatıcı dokunsal yüzeyler gibi biyofilik unsurların emzirme sırasında annenin rahatlamasını, duygusal düzenlenmesini ve oksitosin salgılanmasını destekleyebileceğini göstermektedir. Sonuç: Biyofilik tasarımın emzirme ortamlarına entegre edilmesi, anne ve bebek sağlığını desteklemek için umut verici bir yaklaşım sunmaktadır. Duyuları harekete geçiren bu ortamlar konforu arttırarak, rahatlamayı teşvik eder ve anne ile bebek arasındaki duygusal bağı güçlendirir.