ARZU BOSTANCI DURMUŞ, B ASLI YARCI GÜRSOY, HAKAN YILMAZ, TUBA CANDAR, SEVİM DİNÇER CENGİZ, GAMZE SİNEM YÜCEL
Türk Üreme Tıbbı ve Cerrahisi Dergisi - 2025;9(1):26-30
Amaç: Endometriozis prevalansı üreme çağındaki kadınlarda %2-10 arasında değişmektedir. Endometriozis ve infertiliteden muzdarip vakalarda, r-ASRM skorlaması ile pelvis ve üreme organlarının cerrahi değerlendirmesi, klinisyenleri ameliyattan sonra uygun bir yönetim stratejisine yönlendirmez. Bu çalışma, histopatolojik olarak doğrulanmış endometriozisi olan infertil kadınlarda Matriks Metalloproteinaz 9 (MMP 9) düzeylerinin değerini ve EFI skorları ve fertilite prognozunun tahmini ile ilişkisini ortaya koymayı amaçlamaktadır. Gereç ve Yöntemler: Üniversite hastanesi ortamında yürütülen bu kesitsel çalışmaya histopatolojik olarak doğrulanmış endometriozisi olan otuz dört infertil kadın dahil edildi. Her hastanın yaşı, vücut kitle indeksi, infertilite süresi ve Ca-125, MMP 9 düzeyleri ve revize edilmiş Amerikan Üreme Tıbbı Derneği (r- AFS) ve Endometriozis Fertilite İndeksi (EFI) puanları kaydedildi. İyi fertilite prognozu, EFI puanı ≥7 olarak tanımlandı. Bulgular: EFI puanları, yaş, infertilite süresi, hastalığın şiddeti, Ca-125 ve MMP 9 düzeyleri ile ilişkiliydi. Çoklu doğrusal regresyon analizi, MMP 9’un şiddetli endometriozis ve EFI puanları için bağımsız bir öngörücü olduğunu ortaya koydu. Çok değişkenli lojistik regresyon analizi, MMP 9’un EFI skoru ≥7’yi öngören tek cerrahi olmayan faktör olduğunu ortaya koydu. Sonuç: Daha geniş prospektif çalışmalarla doğrulanırsa, MMP 9 endometriozisli kadınlar için fertilite prognozunun tahmini için umut verici bir serum belirteci gibi görünüyor.