SENEM DEMİRDEL, ERTUĞRUL DEMİRDEL, DUYGU TÜRKER, TEZEL YILDIRIM ŞAHAN, OĞUZHAN AKBAŞLI
Journal of Social and Analytical Health - 2025;5(1):43-51
Amaç: Bu çalışmanın amacı engelli bireylere bakım veren ebeveynlerde fiziksel aktivite düzeyini etkileyen faktörlerin incelenmesidir. Gereç-Yöntem: Çalışmaya yaş ortalaması 42,32±9,48 olan seksen beş ebeveyn katıldı. Ebeveynlerin gelir düzeyi, engelli bireyin bakımıyla ilgili bakıcı desteği alıp almadığı gibi bilgileri sorgulandı. Ayrıca engelli bireyin tanısı ve mobilite düzeyi kaydedildi. Fiziksel aktivite düzeyinin belirlenmesi için Uluslararası Fiziksel Aktivite Anketi, iyilik durumunu değerlendirmek için WHO-5 İyilik Durumu İndeksi kullanıldı. Yazarlar tarafından oluşturulan üç madde ile fiziksel aktivite bariyerleri sorgulandı. Fiziksel inaktiviteyi etkileyen faktörleri belirlemek için lojistik regresyon analizi yapıldı. Bulgular: Engelli bireyin yürüyememesi ve bakıcı desteği olmaması fiziksel inaktivite risk faktörleri olarak belirlendi (sırasıyla Odds oranı 3,591; 11,969; p<0,05). Katılımcıların %55,3’ü engelli bireyin sürekli bakıma ihtiyaç duymasını, %54,1’i engelli bireyin sağlık sorunlarını fiziksel aktivite bariyeri olarak belirtti. Fiziksel aktivite düzeyi daha fazla olan bireylerin iyilik durumlarının daha iyi olduğu görüldü (p=0,014). Sonuç: Engelli bireyin mobilite düzeyi ve bakıcı desteğinin ebeveynlerin fiziksel aktivite düzeyini etkileyen faktörler olduğu, engelli bireyin sağlık durumu ve bakım ihtiyacının ebeveynler tarafından fiziksel aktivite bariyeri olarak algılandığı tespit edildi.