Arın NAMAL, Merve ERDEM
Mersin Üniversitesi Tıp Fakültesi Lokman Hekim Tıp Tarihi ve Folklorik Tıp Dergisi - 2026;16(2):435-446
Amaç: Bu çalışma, Türk tıp tarihinin önde gelen isimlerinden biri olan Akil Muhtar Özden'in yaşamını ve mesleki katkılarını erdem etiği bakış açısıyla incelemeyi amaçlamaktadır. Özden'in bilimsel üretimi, mesleki yaşamı, etik yaklaşımları ve karakter özellikleri analiz edilerek yaşamını şekillendiren erdemlerin ortaya çıkarılması hedeflenmiştir. Yöntem: Bu çalışma, 10 Aralık 2025 - 23 Şubat 2026 tarihleri arasında yürütülen nitel bir tarihsel araştırma deseni kullanarak Özden'in kitapları, bilimsel makaleleri, klinik çizimleri ve arşiv belgeleri gibi birincil kaynakları sistematik biçimde analiz etmiştir. Erdem etiği tarafından yönlendirilen tematik içerik analizi uygulanmış; ikincil literatür ise yalnızca bağlamsal destek sağlamak amacıyla kullanılmıştır. Bulgular: Akil Muhtar Özden, yurt dışında tıp alanında akademik derece alan ilk Türk bilim insanı olarak Türkiye'de modern tıbbın şekillenmesinde öncü bir rol oynamıştır. Deneysel ilaç tedavilerine yönelik ilk enstitü ve kliniği kurmuş; İlim Bakımından Ahlak başta olmak üzere birçok temel ders kitabını kaleme almıştır. Yaşamı boyunca çalışkanlık, özveri, ahlaki bütünlük ve bilimsel sorumluluk gibi erdemleri benimseyerek hekimlik ve bilim insanlığı kimliğini güçlü bir etik temele oturtmuştur. Sonuç: Akil Muhtar Özden'in yaşamı, erdem temelli mesleki tutumun güçlü bir tarihsel örneğini oluşturmaktadır ve modern Türk tıbbının gelişimi üzerinde kalıcı bir etki bırakmıştır.
