Meltem GÜRCAN
Sağlık Bilimlerinde Değer - 2026;16(1):159-164
Amaç: Bu çalışma, ergenlerde öz-yeterlik, psikolojik sağlamlık ve mükemmeliyetçilik arasındaki ilişkiyi incelemeyi ve öz-yeterliğin psikolojik sağlamlık ile mükemmeliyetçilik üzerindeki etkisini değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Gereç ve Yöntemler: Bu çalışma, tanımlayıcı, kesitsel ve ilişki arayıcı bir araştırma tasarımıyla yürütülmüştür. Araştırmanın örneklemini, Ocak-Mart 2024 tarihleri arasında Türkiye'nin güneyinde yer alan bir il merkezindeki devlet lisesinde öğrenim gören, 14-16 yaş aralığındaki 250 ergen oluşturmaktadır. Katılımcılar, basit rastgele örnekleme yöntemiyle belirlenmiş ve veri toplama süreci yüz yüze anket uygulamasıyla gerçekleştirilmiştir. Veriler, Birey Tanıtım Formu, Çocuklar İçin Öz-Yeterlik Ölçeği, Çocuk ve Genç Psikolojik Sağlamlık Ölçeği ve Çocuk ve Ergen Mükemmeliyetçilik Ölçeği kullanılarak toplanmış ve SPSS programı ile analiz edilmiştir. Değişkenler arasındaki ilişkiler, Pearson korelasyon ve basit doğrusal regresyon analizleri ile değerlendirilmiştir. Bulgular: Analiz sonuçları, katılımcıların öz-yeterlilik algısı seviyelerinin orta düzeyde (61.26 +/- 12.48), psikolojik sağlamlık seviyelerinin ortalamanın üzerinde (44.36 +/- 7.52) ve mükemmeliyetçilik seviyelerinin ise ortanın üzerinde olduğunu göstermektedir (61.48 +/- 11.02). Ergenlerin öz-yeterlik düzeyleri ile psikolojik sağlamlıkları arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki olduğu tespit edilmiştir (r = 0.536, p < 0.001). Regresyon analizi sonuçları, öz-yeterliğin psikolojik sağlamlık üzerinde anlamlı ve pozitif bir etkiye sahip olduğunu göstermiştir (R² = 0.288, p < 0.001). Ancak, öz-yeterlik ile mükemmeliyetçilik arasında anlamlı bir ilişki olmadığı (r = 0.023, p = 0.716) ve öz-yeterliğin mükemmeliyetçilik üzerinde anlamlı bir etkisinin bulunmadığı belirlenmiştir (R² = 0.001, p = 0.716). Sonuç: Bu çalışma, ergenlerde öz-yeterliğin psikolojik sağlamlık ile güçlü ve pozitif bir ilişkiye sahip olduğunu göstermektedir. Öz-yeterliğin psikolojik sağlamlık üzerinde anlamlı bir etkisi bulunurken, mükemmeliyetçilik ile anlamlı bir ilişkiye sahip olmadığı saptanmıştır.
