Kübra Nur UÇAR, Şerife KARAGÖZOĞLU
Ege Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Dergisi - 2026;42(1):121-130
Günümüzde sağlık hizmetlerinde öncelikli bir seçenek olan hastanelerden uzaklaşılarak Evde Sağlık Hizmetlerine yönelim artmıştır. Evde Sağlık Hizmetleri, bireylere aile ortamında hastalıklara yönelik muayene, tetkik, tedavi, tıbbi bakım, takip ve rehabilitasyon dahil olmak üzere çeşitli sağlık hizmetleri sunulmaktadır. Bu hizmet ile fiziksel, sosyal ve psikolojik bakımı kapsayan bütüncül bir yaklaşım benimsenmektedir. Bununla birlikte diğer sağlık hizmeti sunum sistemleri gibi Evde Sağlık Hizmetlerinin de çoğunlukla göz ardı edilen olumsuz tarafları bulunmaktadır. Nitekim Evde Sağlık Hizmetleri sırasında oluşan tıbbi atıkların yetersiz yönetimi çevresel tehlikelere ve ciddi halk sağlığı sorunlarına yol açabilmektedir. Evde Sağlık Hizmetleri kapsamında hizmet alan hasta/hasta yakınlarının ve hizmet sunan sağlık çalışanlarının tıbbi atıklara maruz kalması yaralanma ve birçok hastalığa yakalanma riskini beraberinde getirmektedir. Bu durum özellikle Evde Sağlık Hizmetleri sunan sağlık çalışanlarına ve hasta/hasta yakınlarına önemli sorumluluklar yüklemektedir. Bu sorumlulukların başında tıbbi atıkların doğru şekilde bertaraf edilmesi ve doğru atık yönetimi gelmektedir. Literatürde, sağlık çalışanlarının tıbbi atık bilgi durumu ve sağlık kurumlarında atık yönetimi ile ilgili yapılmış ulusal düzeyde birçok çalışma bulunmaktadır. Ancak Evde Sağlık Hizmetlerinin sürdürülmesi sırasında oluşan tıbbi atıkların yönetimine yönelik ulusal ve uluslararası düzeyde hem sağlık çalışanlarında hem de hasta ve hasta yakınları üzerinde yapılmış sınırlı sayıda çalışmaya rastlanılmıştır. Oysa ev ortamında birçok hasta/hasta yakını ve sağlık çalışanları Evde Sağlık Hizmetleri sırasında oluşan tıbbi atıkları bertaraf etme boyutunda önemli sorunlarla karşılaşabilmektedir. Bu bağlamda bu derleme makalede evde bakımın göz ardı edilen yüzü olan tıbbi atıklar ve tıbbi atık yönetiminde sağlık profesyonellerinin farkındalıklarının arttırılması hedeflenmiştir.
