Leyla TEKDEMIR, Sabahat MORALILAR CANSEVER, Nesibe Efruz SEN GUNDOGAN, Kerim ABATAY
Medical Research Reports - 2025;8(3):140-155
Amaç: Bu çalışma, Türkiye'nin doğu illerinden Muş'ta yaşayan gebelerin çocukluk çağı aşılarına yönelik tereddüt düzeylerini belirlemeyi ve bu tutumlara etki eden sosyodemografik, davranışsal ve sağlık sistemiyle ilişkili etmenleri analiz etmeyi amaçlamaktadır. Yöntem: Ocak-Şubat 2024 tarihleri arasında Muş Devlet Hastanesi Kadın Doğum Polikliniği'ne başvuran 313 gebe ile yürütülen bu kesitsel araştırmada, veri toplama aracı olarak sosyodemografik bilgiler, sağlık davranışları, aşıya yönelik tutumlar ve Aşı Tereddüdü Ölçeği'ni içeren anket formu kullanılmıştır. Bulgular: Katılımcıların Aşı Tereddüdü Ölçek puan ortalaması 19,01+/-6,33 olarak saptanmıştır. Lise ve üzeri eğitim düzeyine sahip olan gebelerde ve eşlerinde, il/ilçe merkezinde yaşayanlarda, ilk gebelikte olanlarda ve kısmen sağlıklı beslendiğini belirtenlerde tereddüt düzeyleri daha yüksek bulunmuştur. Gebelik ve çocuk sayısı arttıkça aşı tereddüdü anlamlı olarak azalmaktadır. Aile hekimine güven düzeyi arttıkça tereddüt düzeyleri düşmekte, ancak sadece hekimi tanımak bu konuda etkili olmamaktadır. Sonuç: Aşı tereddüdü, bireysel özellikler, sağlık davranışları ve sağlık sistemine duyulan güven gibi çok boyutlu etmenlerle şekillenmektedir. Bulgular, özellikle eğitimli ve kentsel nüfus başta olmak üzere belirli gruplarda hedefli iletişim stratejileri geliştirilmesi gerektiğini göstermektedir. Ayrıca, sağlık çalışanlarının güven sağlayan bir iletişim tarzı benimsemeleri, tereddüdü azaltmada kritik öneme sahiptir.