ESRA TUNÇER, ALEV KESER, EMİNE NÜKET ÜNSAL, SEVİNÇ ODABAŞI GÜNEŞ, ONUR AKIN
Düzce Tıp Fakültesi Dergisi - 2023;25(1):38-44
Amaç: Bu çalışmada fazla kilo ve obezitesi olan çocuklarda D vitamini düzeyleri ile insülin direnci parametreleri arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntemler: Çalışmaya 6-17 yaş aralığında, %64,4% (n=112) kız ve %35,6 (n=62) erkek, toplam 174 çocuk dahil edilmiştir. Katılımcılar, Dünya Sağlık Örgütü beden kitle indeksi (BKİ) sınıflaması kriterlerine göre normal (%29,9; n=52), fazla kilolu (%23,6; n=41) ve obezite (%46,5; n=81) olmak üzere üç gruba ayrılmıştır. Katılımcıların insülin direnci durumları, insülin direncinin homeostatik model değerlendirmesi (homeostatic model assessment of insulin resistance, HOMA-IR), açlık glikozunun insüline oranı (fasting glucose to insulin ratio, FGIR) ve kantitatif insülin duyarlılığı kontrol indeksi (quantitative insulin sensitivity check index, QUICKI) ile değerlendirilmiştir. Bulgular: HOMA-IR, fazla kilolu (2,2±1,0) ve normal kilolu (1,5±1,0) gruplara göre obezite grubunda (3,2±2,1) yüksek bulunmuştur (p<0,001). Fazla kilolu (0,34±0,03) ve obezite (0,33±0,03) gruplarının QUICKI değerlerinin normal kilolu (0,37±0,03) gruptan daha düşük olduğu görülmüştür (p<0,001). FGIR, normal kilolu grupta (16,8±10,4), fazla kilolu (10,6±6,0) ve obezite (8,5±5,5) gruplarına göre daha yüksek saptanmıştır (p<0,001). Çocuk ve adölesanların ortalama serum 25-hidroksivitamin D [25(OH)D] düzeyi 19,6±10,7 ng/mL olup, gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık bulunmamıştır (p=0,153). Serum 25(OH)D ile HOMA-IR değerleri arasında anlamlı, zayıf negatif (r=-0,170; p=0,025) bir korelasyon bulunmuştur. Buna ek olarak, serum 25(OH)D düzeyi ile QUICKI ve FGIR değerleri arasında zayıf pozitif istatistiksel olarak anlamlı (sırasıyla, r=0,173; p=0,022 ve r=0,173, p=0,023) bir korelasyon bulunmuştur. Sonuç: D vitamini düzeyleri insülin direnci parametrelerini etkileyebilir.
