Dilek ÖZDEN, Büşra ERTUĞRUL, Murat BEKTAŞ
İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi - 2026;11(1):98-104
Amaç: Bu çalışma, yoğun bakım hastalarında fiziksel tespit uygulaması sonucunda gelişebilecek komplikasyon riskini değerlendirmek amacıyla yeni bir ölçek geliştirmek için planlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Dahiliye yoğun bakım ünitesinde yatan hastalarla yürütülen bu çalışmada geliştirilen ölçeğin madde havuzu, yazarların literatür, fiziksel tespit alanında yürüttüğü komplikasyonları belirleme çalışması ve bu alanda komplikasyon gelişen hasta özellikleri hakkında görüşmelerden de yararlanılarak oluşturulmuştur. Uzman görüşleri ardından hazırlanan form, 88 hastanın 135 ekstremitesinin değerlendirilmesiyle geliştirilmiştir. Verilerin analiz edilmesinde pearson korelasyon analizi, Mann Whitney U testi, ROC analizi, Youden ve Diagnostik indeks, ki-kare ve lojistik regresyon analizi kullanılmıştır. Bulgular: Komplikasyon gelişen ekstremitelerle gelişmeyen ekstremitelerin Fiziksel Tespit Komplikasyon Riski Değerlendirme Ölçek puan ortalamaları karşılaştırıldığında, gruplar arasındaki fark istatistiksel olarak anlamlı bulmuştur (U=890,000, p=0,000). ROC analizi sonucunda, Diagnostik indeks ve Youden indeksi değerlerine göre 4,5 puan kesme noktası olarak belirlenmiş, ölçeğin duyarlılığı 0,72 ve özgüllüğü 0,84 olarak bulunmuştur. Bu sonuca göre, Fiziksel Tespit Komplikasyon Riski Değerlendirme Ölçeğinden 4.5 puan ve üstünde alan hastalar fiziksel tespit sonucunda gelişen komplikasyonlar açısından yüksek riskte olarak değerlendirilmiştir. Ölçeğin üçüncü günde eğri altında kalan alan değeri 0,801(0,719 -0,883) olarak bulunmuş olup, bu değerler ölçeğin çok iyi düzeyde ayırıma sahip olduğunu göstermektedir. Ölçeğin, komplikasyon gelişen bireylerin %72'sini yüksek riskli olarak tanımlandığı belirlenmiştir. Sonuç: Çalışmamızın sonuçları, Fiziksel Tespit Komplikasyon Riski Değerlendirme Ölçeğinin, fiziksel tespite bağlı gelişebilecek komplikasyonları tanımlamada etkili bir ölçek olduğunu göstermektedir. Geliştirilen Fiziksel Tespit Komplikasyon Riski Değerlendirme Ölçeğinin yetişkin yoğun bakım ünitelerinde kullanılması önerilmektedir.
