Ali GUNERI, Muzeyyen GUNAY ORKMEZ
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi - 2026;21(1):23-30
Amaç: Bu çalışmada, Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Kliniği'nde yatarak fizik tedavi gören hastaların Sosyal Güvenlik Kurumu'na faturalandırılan doğrudan maliyetlerinin; tanı, yaş, cinsiyet, ek hastalık ve yatış süresine göre incelenmesi amaçlandı. Gereç ve Yöntemler: 17 Ekim 2023 - 4 Şubat 2025 tarihleri arasında Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Kliniği'nde yatarak fizik tedavi alan 1197 hasta retrospektif olarak incelendi. Demografik veriler, tanılar, eşlik eden hastalıklar, yatış süreleri ve maliyetler kaydedildi. Maliyet hesaplamalarında yalnızca Sosyal Güvenlik Kurumu'na faturalandırılan doğrudan sağlık hizmeti giderleri dikkate alındı. Bulgular: Çalışmaya dahil edilen hastaların yaş ortalaması 59,2+/-15,7 yıl, medyan yaşı 62'ydi; %69'u kadın, %31'i erkekti. En sık görülen tanılar intervertebral disk bozuklukları, gonartroz, hemipleji ve servikal disk bozukluklarıydı. Yatış süreleri değerlendirildiğinde nörolojik hastalık gruplarında belirgin olarak daha yüksek değerler saptandı. Anoksik beyin hasarı (53,5 gün), kauda equina sendromu (48,0 gün), tetrapleji (44,8 gün), parapleji (40,2 gün) ve hemipleji (39,3 gün) tanılarında ortalama yatış süreleri dikkat çekiciydi. Ayrıca serebral palsi (31,6 gün) ve multipl skleroz (30,8 gün) da görece uzun yatış süreleriyle öne çıktı. Toplam maliyet açısından ilk üç sırada hemipleji (?13,0 milyon Türk lirası), parapleji (?8,05 milyon Türk lirası) ve intervertebral disk bozukluğu (?2,07 milyon Türk lirası) yer aldı. Erkek hastalarda ortalama maliyet kadınlardan 2-3 kat yüksekti (p<0,001). Yaş gruplarında en yüksek maliyetler 0-17 ve 18-44 yaş gruplarında saptandı (p<0,001). Ek hastalıkların maliyetler üzerinde anlamlı etkisi yoktu (p>0,05). Yatış süresi ile maliyet arasında güçlü pozitif korelasyon bulundu (r?0,85; p<0,001). Sonuç: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon servisinde yatarak fizik tedavi maliyetinin en yüksek olduğu grup nörolojik hastalıklar grubudur. Erkek cinsiyet ve genç yaş grupları daha yüksek maliyetlerle ilişkilidir. Bulgular, sağlık politikalarının planlanmasında yüksek maliyetli hasta gruplarına yönelik önleyici stratejilerin geliştirilmesi ve kaynakların etkin kullanımının önemini ortaya koymaktadır.
