Yusuf Emre AYTIN, Mustafa Ozan ATAÇER, Oğuzhan Alp ÖZTÜRK, Sezer Berkay GORÇA, Caner ÖZER, Muhammed Şamil YEKELER, Gökhan ÇEVİK, Ahmet Tolgay AKINCI, İrfan COŞKUN
Ulusal Travma ve Acil Cerrahi Dergisi - 2026;32(6):683-693
AMAÇ: Fournier gangreni, perineal ve genital bölgeleri tutan, hızlı ilerleyici ve yaşamı tehdit eden bir nekrotizan enfeksiyon olup, cerrahi ve yoğun bakım alanındaki gelişmelere rağmen mortalitesi yüksek seyretmektedir. Bu hastalarda erken ve güvenilir prognostik değerlendirme, klinik sonuçların iyileştirilmesi açısından kritik öneme sahiptir. Bu çalışmanın amacı, Şok İndeksi'nin (SI) Fournier gangreninde mortaliteyi öngörme performansını değerlendirmek ve ayırt ediciliğini mevcut skorlama sistemleri ile karşılaştırmaktır. GEREÇ VE YÖNTEM: Bu retrospektif kohort çalışmasına, Ocak 2015-Aralık 2024 tarihleri arasında bir üçüncü basamak üniversite hastanesinin acil servisine başvuran ve cerrahi debridman uygulanan Fournier gangreni tanılı erişkin hastalar dahil edilmiştir. Demografik, klinik ve laboratuvar verileri kurumsal ve ulusal elektronik sağlık kayıtlarından elde edilmiştir. Sağ kalanlar ile kaybedilen hastalar uygun istatistiksel yöntemlerle karşılaştırılmış; mortalite ile ilişkili değişkenler lojistik regresyon analizine tabi tutulmuştur. Şok İndeksi ve diğer geleneksel skorlama sistemlerinin (FGSI, UFGSI, LRINEC, qSOFA) mortaliteyi öngörme performansı ROC analizi ile değerlendirilmiş; SI için optimal eşik değer Youden indeksi kullanılarak belirlenmiştir. BULGULAR: Çalışmaya dahil edilen 158 hastanın (ortalama yaş 62.3+/-13.4 yıl; %86,1 erkek) genel mortalite oranı %17.1 idi. Kaybedilen hastalar anlamlı ölçüde daha ileri yaştaydı (p < 0.001) ve koroner arter hastalığı, kronik kalp yetmezliği ile kronik böbrek yetmezliği mortalite ile ilişkili bulundu. Başvuru anında kaybedilen hastalarda kalp ve solunum hızı daha yüksek, sistolik kan basıncı ise daha düşüktü. ROC analizine göre Şok İndeksi mortaliteyi öngörmede en yüksek ayırt edici güce sahipti (AUC=0.952; %95 GA 0.918-0.986; p < 0.001) ve FGSI, UFGSI, LRINEC ve qSOFA skorlarını geride bıraktı. SI için belirlenen optimal eşik değerin (0.866) mortalite öngörümünde %92.6 duyarlılık ve %83,2 özgüllük sağladığı görüldü. SONUÇ: Fournier gangreninde Şok İndeksi, geleneksel skorlama sistemlerine kıyasla üstün prognostik doğruluk göstermiştir. Yalnızca iki kolay erişilebilir hemodinamik parametreye dayanması nedeniyle erken risk sınıflandırmasında pratik ve uygulanabilir bir araç olarak öne çıkmaktadır. Bulguların doğrulanması için ileriye dönük çok merkezli çalışmalara ihtiyaç vardır.
