G6PD EKSİKLİĞİ OLMAYAN VE PCP PROFİLAKSİSİ İÇİN DAPSON ALAN BİR HIV HASTASINDA ERKEN BAŞLANGIÇLI METHEMOGLOBİNEMİ: BİR VAKA RAPORU

Deniz Kakalıçoğlu ÖZDEN, Canan CENGİZ, Ece Öztürk ÇİFTCİ, Filiz PEHLİVANOĞLU

Mediterranean Journal of Infection Microbes and Antimicrobials - 2026;15(1):130-133

Bingöl State Hospital, Department of Infectious Diseases and Clinical Microbiology, Bingöl, Türkiye

 

Dapson, trimetoprim-sülfametoksazol (TMP-SMX)'i tolere edemeyen HIV enfeksiyonu olan hastalarda, birinci basamak ajan olan TMP-SMX'e alternatif olarak Pneumocystis jirovecii pnömonisi (PCP) profilaksisinde kullanılmaktadır. Methemoglobinemi, dapsonun bilinen bir yan etkisi olup genellikle glukoz-6-fosfat dehidrogenaz (G6PD) eksikliği ile ilişkilidir; ancak normal enzim aktivitesine sahip hastalarda da görülebilir. Bu çalışmada, PCP profilaksisi amacıyla dapson kullanan ve G6PD eksikliği olmayan yeni tanı almış HIV enfekte bir hastada gelişen erken başlangıçlı methemoglobinemi olgusu sunulmuştur. CD4 T hücre sayısı 32/mm³ olan 24 yaşındaki erkek hastada, dapson başlanmasından yaklaşık 72 saat sonra oksijen satürasyonunda düşüş gelişti. Minimal semptomlara rağmen, methemoglobin düzeylerinin %11,5'e kadar arttığı saptandı. Dapson tedavisi kesildi ve hasta metilen mavisi ile tedavi edilerek hızlı düzelme sağlandı. Dapsona bağlı methemoglobinemi iyi tanımlanmış olmakla birlikte, PCP profilaksisi amacıyla dapson kullanan HIV enfekte hastalarda bildirilen olgular sınırlıdır. Bu olgu, methemoglobineminin G6PD eksikliği olmaksızın da gelişebileceğini ve erken tanının önemini vurgulamaktadır.