ABDULLATİF ŞİRİN, SERKAN TORUN
Güncel Gastroenteroloji - 2025;27(1):2-6
Görsel bir alet kullanarak iç organların incelenmesi, son iki yüzyılda dramatik bir şekilde evrim geçirmiştir. İlk girişimler 19. yüzyılın başlarına kadar uzanır. 1806 yılında, Alman hekim Philipp Bozzini, vücut boşluklarını incelemek amacıyla Lichtleiter adı verilen ilkel bir ışık iletici cihaz geliştirdi ve endoskopinin temelini attı. Üst gastrointestinal traktusa yönelik ilk girişimi Adolf Kussmaul yaptı. Kılıç yutan akrobatlardan ilham alarak sert bir tüp vasıtası ile ilk başarılı özofagoskopiyi 1868 yılında gerçekleştirdi. Bu ilkel cihaz konforlu değildi ve erişim ve görüntüleme açısından sınırlıydı. 20. yüzyılda önemli ilerlemeler kaydedildi. 1930’lar ve 1940’larda, hasta konforunu ve tanı doğruluğunu artıran yarı esnek gastroskoplar geliştirildi. Önemli bir atılım 1957’de gerçekleşti. Basil Hirschowitz, fizikçi Larry Curtiss ile birlikte cam lifleri kullanarak ışık ve görüntü ileten fiberoptik gastroskopu tanıttı. 20. yüzyılın sonlarında, video endoskopi fiber optiğin yerini aldı ve monitörlerde gerçek zamanlı, yüksek çözünürlüklü görüntüler elde edilmesini sağladı.