SERAP BATI, SİBEL KIYAK, İSMAİL REİSLİ
Genel Tıp Dergisi - 2025;35(3):426-434
Amaç: Gebe ve erken postpartum dönemdeki kadınların sağlık okuryazarlık düzeylerinin primer immün yetmezlik farkındalığı ile olan ilişkisinin incelenmesi amaçlanmıştır. Yöntem: Mart-Haziran 2024 tarihleri arasında bir üniversite hastanesi kadın hastalıkları ve doğum anabilim dalı gebe polikliniği ve obstetri servisine başvuran 206 kadın ile yürütülmüştür. Verilerin toplnmasında katılımcı bilgi formu, sağlık okuryazarlığı ölçeği ve primer immün yetmezlik bilgi formu kullanılmıştır. Verilerin analizinde; bağımsız iki örneklem t testi, tek yönlü varyans analizi, spearman korelasyon testi kullanılmıştır. İstatistiksel anlamlılık düzeyi olarak p< 0.05 kabul edilmiştir. Bulgular: Kadınların sağlık okuryazarlığı ölçeği ortalama puanları 110,72±13,92, primer immün yetmezlik farkındalık puanları 15,03±2,88 olarak bulunmuştur. 26-30 yaş arasındaki kadınların sağlık okuryazarlığı bilgileri anlama puanları, 25 yaş ve altı kadınlara göre daha yüksek bulunmuştur. Lise ve üniversite eğitim düzeyine sahip kadınların sağlık okuryazarlığı ve primer immün yetmezlik farkındalık puanları, ilköğretim düzeyi ve okuryazar olan kadınlara göre daha yüksek bulunmuştur. Sağlık okuryazarlığı ölçeği alt boyutlarından bilgiye erişim ile primer immün yetmezlik farkındalığı arasında pozitif yönlü, düşük düzeyde bir ilişki tespit edilmiştir. Sonuç: Kadınların sağlık okuryazarlığı düzeylerini yükseltmeye yönelik eğitim programları, primer immün yetmezlik farkındalığını artırmada etkili bir strateji olabilir. Eğitim ve farkındalık çalışmalarının özellikle genç ve düşük eğitim düzeyine sahip kadınlara yönelik olarak geliştirilmesi gerekmektedir.
