ÜMİT SAVAŞCI, HANEFİ CEM GÜL
TSK Koruyucu Hekimlik Bülteni - 2012;11(6):767-772
Toxoplazma gondii’nin neden olduğu toksoplazmoz dünyada yaygın görülen bir paraziter enfeksiyondur. İmmün sistemi normal kişilerde genellikle asemptomatik seyrederken bağışıklığı baskılanmış hastalarda ve hamilelerde ağır klinik tablolara neden olmaktadır. Konjenital toksoplazmoz hamilelik sırasında enfeksiyonun alınması ile oluşabileceği gibi hamilelik öncesi 6-8 haftada alınması da risk oluşturmaktadır. Konjenital toksaplazmozlu bebeklerde korioretinit, epilepsi, hipotoni, psikomotor bozukluklar, mental gerilik, ensefalit, mikrosefali, hidrosefali, intrakranial kalsifikasyonlar, hepatosplenomegali, gibi semptomlar görülebilmektedir. Gebelik sırasında erken konulacak tanı ve sonrası tedavi ile gelişebilecek malformasyonları önlemek mümkün olabilmektedir. Hamilelikte toksoplazmoz tanısında en sık kullanılan yöntem IgM ve IgG antikor tarama testleridir. IgM genellikle akut enfeksiyonu göstermesine karşı akut enfeksiyonda beklenenden daha erken kaybolmakta veya düşük titrelerde aylar yıllar boyunca saptanabilmektedir. Buda tanıda yanılmalara neden olmaktadır. Bundan dolayı hamilelikte toksoplazmoz tanısında IgG avidite testi daha sık kullanılan testdir. Yüksek avidite enfeksiyonun 16 haftadan daha önce kazanılmış olduğunu gösterdiğinden bu testin hamileliğinin ilk trimestirinde yapılması önerilmektedir. Düşük IgG avidite sonucu yeni bir enfeksiyon göstergesi olarak düşünülebilir. Amniyotik sıvıdan T.gondii PCR bakılması, ultrasonografi ile anomali kontrolü, plasental veya fetal dokularda Wright-Giemsa boyası ile Toxoplasma gondii kisti gösterilmesi gibi yöntemler hamilelik sırasında toksoplazmozis tanısında kullanılabilecek diğer yöntemlerdendir Konjenital toksopazmoz’un önlenmesinde gestasyonun ilk 16 haftasındaki avidite test metodları, tekrarlayan serum örneği alınmasını, amniyotik sıvıdan PCR yapılması ihtiyacını, anne için gereksiz antibiyotik tedavisini ve zorunlu olmayan abortusları azaltmaktadır.