Minel KURTULUŞ, Naz KATIRCIOĞLU, Amil Faruk GEZEN, Muhammed Said ERDEMONAR
Nobel Medicus - 2026;22(2):93-102
Amaç: Bu çalışmanın amacı, geleneksel ve modern hastane iç mekânlarını yapı fiziği parametreleri açısından karşılaştırmalı olarak incelemek ve İç Mekân Çevresel Kalitesi (IEQ)'nin hasta konforu, iyileşme süreci ve sağlık hizmeti kalitesi üzerindeki etkilerini değerlendirmektir. Çalışma, sağlık yapılarında iç mekân kalitesinin yalnızca estetik ve işlevsellik değil, aynı zamanda kullanıcı sağlığı ve güvenliği açısından da belirleyici olduğunu vurgulamayı hedeflemektedir. Materyal ve Metot: Bu çalışma literatüre dayalı karşılaştırmalı bir analiz niteliğindedir. Araştırma kapsamı, son 15 yıl içerisinde SCI/SSCI indeksli hakemli dergilerde yayımlanmış ve hastane iç mekânlarının fiziksel koşullarını ele alan 26 akademik çalışmadan oluşmaktadır. İlgili çalışmalar Web of Science ve Scopus veri tabanlarından belirlenen anahtar kelimeler kullanılarak elde edilmiştir. Seçilen çalışmalar; aydınlatma, termal konfor, akustik konfor, iç hava kalitesi ve mekânsal organizasyon olmak üzere beş temel yapı fiziği parametresi altında sınıflandırılmış ve geleneksel ile modern hastane tipolojileri bağlamında karşılaştırmalı olarak analiz edilmiştir. Bulgular: Elde edilen bulgular, modern hastanelerin aydınlatma homojenliği, termal stabilite, akustik konfor ve mekânsal organizasyon açısından geleneksel hastanelere kıyasla daha yüksek performans sergileme eğiliminde olduğunu göstermektedir. Gelişmiş cephe sistemleri, akıllı ısıtma, havalandırma ve klima (HVAC) teknolojileri, ses yutucu malzemeler ve fonksiyonel zonlama yaklaşımları, modern yapılarda kullanıcı konforunu ve çevresel kontrol edilebilirliği artırmaktadır. Buna karşılık geleneksel hastanelerde, sınırlı kabuk performansı, yüksek mekânsal derinlik ve yaşlanan sistemler nedeniyle çevresel koşullarda düzensizlikler gözlenebilmektedir. Sonuç: Modern hastane tipolojisinin üstün performansı, tekil bir tasarım kararından ziyade; gelişmiş malzeme ve sistem teknolojilerinin, kanıta dayalı tasarım yaklaşımlarının ve bina otomasyon sistemlerinin bütüncül entegrasyonuna dayanmaktadır. Geleneksel hastanelerde kapsamlı yenileme stratejileri ile önemli iyileştirmeler sağlanabilmekle birlikte, yapısal ve bağlamsal kısıtlar bu iyileştirmelerin kapsamını sınırlayabilmektedir.
