GENÇLER ARASINDA DİJİTAL VE MADDE BAĞIMLILIĞI: HALK SAĞLIĞI HEMŞİRELİĞİ PERSPEKTİFİ

NECATİ BUKECİK

ODÜ Tıp Dergisi - 2024;11(3):143-150

Bolu Abant İzzet Baysal University, Bolu, Turkiye

 

Bu derleme, gençler arasında giderek artan dijital ve madde bağımlılığının yaygınlığını, nedenlerini ve sağlık üzerindeki olumsuz etkilerini incelemek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Dijital bağımlılık, sosyal medya, video oyunları ve internet kullanımının aşırı düzeye ulaşmasıyla ortaya çıkan bir davranışsal bağımlılık türü olarak tanımlanırken, madde bağımlılığı tütün, alkol, esrar ve e-sigara gibi maddelerin kullanımını kapsamaktadır. Her iki bağımlılık türü de gençlerin fiziksel, psikolojik ve sosyal sağlıklarını ciddi şekilde etkileyerek yaşam kalitesini düşürmektedir. Bu çalışma, "dijital bağımlılık", "madde bağımlılığı", "gençler" ve "halk sağlığı hemşireliği" anahtar kelimeleri kullanılarak PubMed, Scopus ve Google Scholar veri tabanlarında yapılan literatür taramasına dayanmaktadır. Güncel çalışmalar, gençler arasında bu bağımlılıkların oldukça yaygın olduğunu ve sıklıkla ortak risk faktörlerine sahip olduklarını ortaya koymuştur. Halk sağlığı hemşirelerinin bağımlılıkların önlenmesinde ve yönetiminde önemli bir rol oynadığı vurgulanmıştır. Gençler arasında bağımlılık davranışlarına yönelik farkındalık oluşturmak, eğitim programları düzenlemek, erken müdahaleler sağlamak ve danışmanlık hizmetleri sunmak, bu kapsamda öne çıkan stratejiler arasında yer almaktadır. Bununla birlikte, politika yapıcılar ve sağlık profesyonellerinin multidisipliner bir yaklaşım benimseyerek bu sorunun üstesinden gelmek için iş birliği yapması gerektiği önerilmektedir.