Feyza KÜÇÜK, Saliha Esra ERYILMAZ AYDIN, Fatima ALMUSTAFA
Turkish Journal of Family Medicine and Primary Care - 2026;20(3):244-252
Amaç : Bu çalışmada, göçmen ebeveynlerde sosyal uyum ile ebeveynlik stresi arasındaki ilişkinin incelenmesi ve ebeveynlik stresini yordayan faktörlerin belirlenmesi amaçlanmıştır. Yöntem : Araştırma nicel araştırma deseni kapsamında ilişkisel tarama modeli ile gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın evrenini Uşak ilinde 0-18 yaş aralığında çocuğu olan göçmen ebeveynler oluşturmuştur. Örneklem büyüklüğü G*Power 3.1.9.7 programında r = -.245, alpha = .05 ve %95 güç ile minimum 210 olarak hesaplanmış, çalışma 410 ebeveyn ile tamamlanmıştır. Veriler "Sosyodemografik Bilgi Formu", "Göçmenler İçin Sosyal Uyum Ölçeği (GSUÖ)" ve "Ebeveynlik Stres Ölçeği (ESÖ)" kullanılarak toplanmış ve SPSS 25.0 programında analiz edilmiştir. Bulgular : Katılımcıların %57.1'i anne ve çocukların %34.4'ü 6-11 yaş grubundadır. GSUÖ toplam puan ortalaması 85.18+/-3.99, ESÖ toplam puan ortalaması 20.76+/-17.53 olarak bulunmuştur. Korelasyon analizine göre ebeveynlik stresi ile dışlanma (r=-.21, p<.01) ve geçmiş yaşantılar (r= -.23, p<.01) arasında negatif yönlü, bireysel faktörler (r=.21, p<.01) arasında ise pozitif yönlü zayıf düzeyde anlamlı ilişkiler saptanmıştır. Hiyerarşik regresyon analizinde ebeveyn cinsiyeti, çocuğun yaşı ve psikolojik -sosyal destek alt boyutunun ebeveynlik stresinin anlamlı yordayıcıları olduğu belirlenmiştir. Sonuç : Çalışma, göçmen ebeveynlerde ebeveynlik stresinin sosyal uyumun özellikle dışlanma, geçmiş yaşantılar ve bireysel faktörler boyutları ile ilişkili olduğunu ve psikososyal destek mekanizmalarının stres üzerinde belirleyici rol oynadığını göstermektedir. Bu doğrultuda, birinci basamak sağlık hizmetlerinde göçmen ebeveynlere yönelik psikososyal hizmetlerin güçlendirilmesi ve destek programlarının yaygınlaştırılması önerilmektedir.
