Onat YETİM
Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar - 2026;18(3):890-912
Bu çalışma, göçmen ergenlerde algılanan ayrımcılık ile içselleştirme belirtileri arasındaki ilişkiyi inceleyen araştırmaları sistematik olarak derlemeyi amaçlamaktadır. Sistematik tarama, Google Scholar ve PubMed veri tabanlarında yürütülmüş; Ocak 1993 ile Mayıs 2025 arasında yayımlanan çalışmalar değerlendirilmiştir. Arama stratejisinde "immigrant adolescents", "migrant youth", "refugee adolescents", "perceived discrimination" ve "internalizing symptoms" anahtar kelimeleri Boolean operatörleriyle birlikte kullanılmıştır. Tarama sonucunda 198 çalışmaya ulaşılmış; tekrar eden 37 çalışma çıkarıldıktan sonra kalan 161 çalışmanın başlık ve özetleri incelenmiş, dahil etme kriterlerini karşılamayan 64 makale elenmiştir. Tam metin incelenen 97 çalışmadan 69'u çeşitli nedenlerle dışlanmış, 28 çalışma analize dahil edilmiştir. İncelenen araştırmalar ABD, Kanada, Avrupa ve Avustralya ve Türkiye'de yürütülmüştür. Bulgular, algılanan ayrımcılığın depresyon, anksiyete, psikosomatik belirtiler, obsesif-kompulsif bozukluk ve travma sonrası stres bozukluğu gibi içselleştirici psikopatolojilerle anlamlı ve güçlü bir ilişki gösterdiğini ortaya koymuştur. Ayrıca benlik saygısı, ailecilik, ayrımcılığın bilişsel değerlendirilmesi ve sosyoekonomik statü gibi aracı; etnik kimlik, kültürleşme, aile desteği, geleneksel aile değerleri, yaş ve transkültürel kimlik gibi düzenleyici değişkenlerin bu ilişkide önemli rol oynadığı belirlenmiştir. Bu bulgular, ayrımcılık deneyimlerinin göçmen ergenlerin ruh sağlığı açısından ciddi bir risk faktörü olduğunu ve önleyici ruh sağlığı politikalarının geliştirilmesinde dikkate alınması gerektiğini göstermektedir.
