Göksal KELDAL, Sefa ÇOLAK
Cumhuriyet Dental Journal - 2026;29(2):301-308
Amaç: Bu çalışmanın amacı, gömülü mandibular üçüncü molar dişin angulasyonu ile cerrahi süre ve postoperatif ağrı düzeyi arasındaki ilişkinin değerlendirilmesidir. Gereç ve Yöntemler: Bu retrospektif çalışma, 2022-2023 yılları arasında gömülü mandibular üçüncü molar cerrahisi uygulanan 150 hastanın kayıtları üzerinden yürütüldü. Tüm dişler kemik retansiyonlu olup, preoperatif panoramik radyografiler Winter sınıflamasına göre vertikal, mezioanguler, horizontal ve distoanguler olarak değerlendirildi. Cerrahi süre, insizyonun başlangıcından son sütürün atılmasına kadar geçen süre (dakika) olarak kaydedildi. Postoperatif 3. gündeki ağrı düzeyi, Görsel Analog Skala (VAS, 0-10) kullanılarak değerlendirildi. İstatistiksel analizlerde betimsel istatistikler ve Pearson korelasyon analizi kullanıldı (p < 0,05). Bulgular: Çalışmaya dahil edilen hastaların yaş ortalaması 23,67 +/- 5,47 yıl olup, hastaların %70,7'si kadındı. Ortalama cerrahi süre 15,94 +/- 6,63 dakika, ortalama VAS skoru ise 2,84 +/- 1,96 olarak bulundu. Vertikal pozisyondaki dişlerde cerrahi süre ve VAS skorları en düşük, distoanguler ve horizontal pozisyonlarda ise en yüksek değerlerde seyretti. Cerrahi süre ile postoperatif 3. gün ağrı skorları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir korelasyon saptandı (p < 0,05). Sonuçlar: Gömülü mandibular üçüncü molarların angulasyonu, cerrahi süre ve erken postoperatif ağrı üzerinde belirleyici bir faktördür. Özellikle distoanguler ve horizontal pozisyonlar, artmış cerrahi zorluk, daha uzun operasyon süresi ve daha yüksek postoperatif ağrı ile ilişkilidir. Diş pozisyonunun cerrahi planlama sürecinde dikkate alınması, postoperatif morbiditenin öngörülmesi ve yönetimi açısından klinik olarak önem taşımaktadır.