İSMAİL HAMDİ KARA, BÜNYAMİN DİKİCİ, SERVET YEL
Düzce Tıp Fakültesi Dergisi - 2010;12(2):5-11
Amaç: Bu çalışmada, Güneydoğu Anadolu Bölgesinde, Diyarbakır şehrindeki ilköğretim okullarında okuyan öğrencilerde, aktif ve pasif sigara içiciliği, sosyodemografik özellikler ve anne-baba özelliklerinin belirlenmesi amaçlandı. Yöntem: Araştırma, kesitsel tipte epidemiyolojik bir çalışmadır. “Tabakalı rasgele örnekleme yöntemi” kullanılarak belirlenen 15 okula gidildi, yaş ve cinsiyet dikkate alınarak 1124 olgunun anket formlarını doldurması sağlandı. Anket formu, anne - baba ve sosyodemografik özellikleri, ailenin ekonomik ve sosyal durumu, kardeş sayısı, konut-yaşam koşulları ve öğrencilerin sigara içiciliği ile ilgili sorular içermekteydi. Bulgular: Çalışmaya alınan 630 Erkek (%56.0), 494 Kız (%44.0) toplam 1124 öğrencinin yaş ortalaması 11.1±2.4 yıl idi. 771 (%68.6) öğrenci evlerinde sigara içildiğini bildirdi (p<0.0001). Sigara içen öğrenci sayısı ise 136 (92 erkek, 44 kız) (%12.2)‘dır. Evlerde bulunan kişi ve çocuk sayısı ile uyumak için kullanılan oda sayısı ortalaması, sırasıyla 7.5±2.8, 4.5±2.1 ve 2.1±0.9‘ dur. Öğrencilerin sigaraya başlamasına genelde arkadaşları (45 kişi, %52.3) ve akrabaları (10 kişi, %11.6) neden olmuştu. Erkek çocuklarda sigara içiciliği kızlardan 1.38 kez (OR:1.38, %95 GA: 1.070-1.778) daha fazlaydı. Sonuç: Bölgemizdeki ilkokullarda öğrenciler arasında sigara içiciliğinin yaygınlaştığı, yüksek oranda pasif sigara içiciliği ve evde aşırı sayıda bireyin barınmak zorunda olduğu saptanmıştır. Özellikle annelerin büyük kısmının eğitimsiz olduğu belirlenmiştir. Bu olumsuz faktörlerden en önemlileri olan sigara içimi ve eğitimsizliğin engellenebilmesi için daha fazla çaba harcanmalıdır.