Mustafa Altındiş, Mehmet Fatih Orhan, Nesrin Demircan
Journal of Biotechnology and Strategic Health Research - 2025;9(3):154-163
Kan transfüzyonu modern tıpta yaşam kurtarıcı bir uygulama olmakla birlikte, enfeksiyon geçişi, immünolojik reaksiyonlar ve dolaşım yüklenmesi gibi ciddi komplikasyon riskleri taşır. Bu nedenle, transfüzyon tıbbında güvenliği ve etkinliği artırmak için İyi Hasta Yönetim Uygulamaları (Good Patient Management Practices, GPMP) geliştirilmiştir. GPMP; doğru endikasyonun belirlenmesi, hasta merkezli değerlendirme, uygun kan bileşeni seçimi, transfüzyon öncesi ve sonrası izlem, hemovijilans sistemlerinin işletilmesi ve sürekli klinisyen eğitimi gibi temel prensipleri içerir. GPMP, Dünya Sağlık Örgütü'nün önerdiği Hasta Kanı Yönetimi (Patient Blood Management, PBM) modeliyle yakından ilgilidir. PBM'nin üç temel bileşeni olan hastanın kendi kanının optimize edilmesi, kan kaybının en aza indirilmesi ve anemiye toleransın artırılması, GPMP uygulamaları ile desteklenmektedir. Literatürde GPMP ve PBM uygulamalarının gereksiz transfüzyonları azalttığı, komplikasyon oranlarını düşürdüğü, klinik sonuçları iyileştirdiği ve sağlık sistemlerinin maliyetlerini azalttığı gösterilmiştir. Bu derlemede, transfüzyon tıbbında GPMP'nin temel ilkeleri, PBM ile entegrasyonu, güncel klinik uygulamalar ve hasta güvenliği üzerindeki etkileri ele alınmaktadır.