ALPASLAN KILIÇARSLAN, A NACİ YILDIZ, NAZMİ BİLİR
Acta Medica - 2006;37(4):179-185
Sağlık sektörü, iş sağlığı çalışmaları bakımından önemli bir yere sahiptir. Sağlık sektöründe çalışan sağlık personeli başta infeksiyon etkenleri olmak üzere çeşitli mesleksel risklerle karşı karşıyadır. Bu çalışma, Hacettepe Üniversitesi Hastaneleri’nin hasta bakım hizmeti verilen cerrahi ve dahili bilimler bölümlerindeki araştırma görevlilerinin mesleksel risklerini tanımlamak amacıyla yapılmıştır. Cerrahi ve dahili bilimler bölümlerinde çalışan 290 araştırma görevlisinden sosyodemografik özellikler, çalışma şartları ve mesleki tatminle ilgili bilgiler alınmıştır. Çalışmaya 155 erkek, 135 kadın araştırma görevlisi katılmıştır. Cerrahi bilimlerde çalışan araştırma görevlisi sayısı 109 (70’i erkek, 39’u kadın), dahili bilimlerde çalışan araştırma görevlisi sayısı 181 (85’i erkek, 96’sı kadın)’dir. Araştırma görevlilerinin 163 (%56.2)’ü meslekle ilgili olarak günde 11-14 saat çalıştıklarını belirtmiştir. Nöbet dışı çalışma gününde cerrahi bilimlerdeki araştırma görevlileri dahili bilimlerdeki araştırma görevlilerinden daha uzun mesafe yürümektedir (p= 0.017). Mesleki uygulamalar nedeniyle cerrahi bilimlerdeki araştırma görevlilerinin iğne batması ve kesici-delici aletlerle yaralanma sıklığı dahili bilimlerdeki araştırma görevlilerinden anlamlı olarak daha yüksektir (p= 0.006 ve < 0.001). Sigara içme sıklığı cerrahi bilimlerde çalışan araştırma görevlilerinde istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yüksektir (p= 0.013). Cerrahi bilimlerdeki araştırma görevlilerinin tiyatro, arkadaş toplantıları gibi sosyal aktivitelere katılımı dahili bilimlerdeki araştırma görevlilerinden azdır (sırasıyla p= 0.030 ve 0.008). Çalışma şartlarının ağırlığına göre cerrahi ve dahili bilimlerdeki araştırma görevlilerinin 0 (en hafif)-10 (en ağır) arasında verdikleri puanlarda fark yoktur (ortalamalar sırasıyla 8.30 ve 8.06). Mesleki tatminsizlik, işten soğuma ve ikili ilişkilerde bozulma iki grupta da benzerdir. Çalışmaya katılan araştırma görevlileri yoğun iş temposu ve sık tutulan nöbetler sonucunda çeşitli mesleksel risklerle karşı karşıya kalmaktadır.